Elisabeth Buchwald, CNN
Tổng thống Donald Trump dự kiến sẽ áp dụng thuế quan lên tới 104% đối với tất cả hàng nhập khẩu từ Trung Quốc bắt đầu từ thứ Tư tuần này, theo tuyên bố của Thư ký Báo chí Tòa Bạch Ốc, bà Karoline Leavitt. Các mức thuế mới này được bổ sung lên các mức thuế vốn đã có từ trước khi ông Trump bước vào nhiệm kỳ tổng thống thứ hai.
Trung Quốc ban đầu đã phải đối mặt với mức tăng thuế 34% như một phần trong gói thuế “tương hỗ” của ông Trump. Tuy nhiên, Tổng thống đã bổ sung thêm 50% sau khi Bắc Kinh không chịu rút lại lời đe dọa sẽ áp thuế trả đũa 34% lên hàng hóa Mỹ trước trưa thứ Ba. Điều này khiến tổng mức thuế tăng thêm lên tới 84%.
Vào sáng thứ Ba, Bộ Thương mại Trung Quốc tuyên bố họ “kiên quyết phản đối” mức thuế bổ sung 50% này, gọi đây là “một sai lầm chồng lên một sai lầm.” Bộ cũng cam kết sẽ tăng cường trả đũa đối với hàng xuất khẩu của Mỹ.
Thị trường chứng khoán Mỹ, vốn đã tăng mạnh vào sáng thứ Ba, bắt đầu quay đầu giảm điểm sau phát biểu của bà Leavitt. Đến 3 giờ chiều theo giờ miền Đông, cả ba chỉ số Dow, Nasdaq và S&P 500 đều rơi vào vùng tiêu cực.
“Các quốc gia như Trung Quốc – những nước chọn cách trả đũa và tiếp tục đối xử bất công với người lao động Mỹ – đang phạm phải một sai lầm nghiêm trọng,” bà Leavitt nói với báo giới. “Tổng thống Trump có ý chí thép, và ông ấy sẽ không khuất phục.”
“Người Trung Quốc muốn đàm phán – chỉ là họ không biết cách làm điều đó,” bà nói thêm, nhưng từ chối tiết lộ liệu ông Trump có sẵn sàng giảm thuế cho Trung Quốc nếu có điều kiện phù hợp hay không.
Ban đầu, ông Trump đã áp thuế 10% lên toàn bộ hàng hóa Trung Quốc vào tháng Hai, không có ngoại lệ, với lý do Trung Quốc liên quan đến vấn nạn nhập cư bất hợp pháp và buôn lậu fentanyl vào Mỹ. Tháng trước, ông đã tăng gấp đôi mức thuế này.
Năm ngoái, Trung Quốc là nguồn nhập khẩu lớn thứ hai của Mỹ, xuất khẩu sang Mỹ tổng cộng 439 tỷ USD, trong khi Mỹ chỉ xuất khẩu 144 tỷ USD sang Trung Quốc. Các mức thuế quan trả đũa lẫn nhau đang đe dọa tổn hại đến ngành công nghiệp nội địa Mỹ và có thể dẫn đến tình trạng sa thải hàng loạt.
Khi nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump kết thúc, mức thuế trung bình mà Mỹ áp lên hàng hóa Trung Quốc là 19,3%, theo phân tích từ Viện Kinh tế Quốc tế Peterson. Chính quyền Biden giữ nguyên phần lớn các mức thuế này và còn bổ sung thêm, nâng mức trung bình lên 20,8%.
Từ thứ Tư này, mức thuế trung bình áp lên hàng hóa Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ sẽ vọt lên gần 125%.
Dù các đợt áp thuế trước đó đã khiến nhiều doanh nghiệp Mỹ chuyển sản xuất sang các nước khác như Mexico và Việt Nam, Trung Quốc vẫn là nguồn cung cấp hàng hóa nước ngoài hàng đầu đối với nhiều mặt hàng quan trọng, bao gồm đồ chơi, thiết bị truyền thông như điện thoại thông minh, máy tính và các sản phẩm điện tử tiêu dùng. Tất cả những mặt hàng này được dự đoán sẽ tăng giá mạnh đối với người tiêu dùng Mỹ.
Hàng chục quốc gia khác cũng sẽ bị tăng thuế
Hàng chục quốc gia khác, bao gồm cả Liên minh châu Âu (EU), cũng đang đối mặt với hạn chót vào nửa đêm để các mức thuế mới có hiệu lực. Theo kế hoạch ông Trump công bố tuần trước, các mức thuế này dao động từ 11% đến 50%.
Bà Leavitt cho biết rằng dù đã có nhiều cuộc trao đổi với các lãnh đạo thế giới nhằm đàm phán giảm mức thuế, Tổng thống Trump hầu như không có ý định trì hoãn kế hoạch của mình.
Sau cuộc trao đổi với ông Trump vào sáng thứ Ba, bà Leavitt nói: “Ông ấy tin rằng các mức thuế này sẽ có hiệu lực như dự kiến.”
Bà cũng cho biết ông Trump đã chỉ thị nhóm đàm phán thương mại thiết kế các thỏa thuận ‘may đo’ cho các quốc gia muốn đàm phán. Khi được hỏi liệu ông Trump có đặt ra mốc thời gian hay hạn chót nào cho các thỏa thuận này hay không, bà Leavitt nhấn mạnh rằng đây sẽ không phải là những “gói hàng may sẵn.”
