5 điểm đáng chú ý từ cuộc tranh luận cuối cùng của cuộc đua Thống đốc bang New Jersey
Hai ứng viên – Dân biểu Mikie Sherrill (Đảng Dân chủ, bang New Jersey) và doanh nhân Jack Ciattarelli (Đảng Cộng hòa) – đã đối mặt trực tiếp vào tối thứ Tư tại thành phố New Brunswick trong cuộc tranh luận thứ hai và cũng là cuộc tranh luận cuối cùng trước Ngày Bầu cử.
Cuộc đối đầu xoay quanh những chủ đề then chốt của chiến dịch như kinh tế và việc làm, song cũng chứng kiến nhiều khoảnh khắc căng thẳng. Sherrill nhiều lần cố gắng gắn đối thủ của mình với Donald Trump, trong khi Ciattarelli phản công bằng cách khơi lại vụ bê bối gian lận thời bà còn theo học tại Học viện Hải quân Hoa Kỳ.
Dưới đây là năm điểm đáng chú ý từ cuộc tranh luận này:
- Không khí tranh luận trở nên gay gắt
Các ứng viên liên tục công kích nhau, đặc biệt khi được hỏi về kế hoạch tăng việc làm giữa bối cảnh tỷ lệ thất nghiệp 5%.
Sherrill chỉ trích công ty xuất bản y học của Ciattarelli, cho rằng doanh nghiệp này từng nhận tiền tài trợ từ các hãng dược lớn và phát hành tài liệu giảm nhẹ nguy cơ nghiện opioid. Bà cáo buộc ông đã “phát tán tuyên truyền rằng thuốc giảm đau gây nghiện là an toàn trong khi hàng chục ngàn người dân New Jersey thiệt mạng.”
Ciattarelli phản pháo ngay: “Cô nên tự thấy xấu hổ.”
Sherrill đáp lại: “Anh mới là người đáng xấu hổ.”
Đỉnh điểm, Ciattarelli châm biếm: “Khác biệt giữa tôi và nữ dân biểu là tôi được đi bộ trong lễ tốt nghiệp đại học. Tôi chưa bao giờ phạm luật.”
Đây là khoảnh khắc căng thẳng nhất của buổi tranh luận, phản ánh mức độ quyết liệt khi cuộc đua đang siết chặt trước tháng 11.
- Đụng độ quanh vụ bê bối gian lận và hồ sơ quân sự bị rò rỉ
Cả hai tiếp tục đấu khẩu về việc rò rỉ hồ sơ quân sự của Sherrill – vụ việc khiến Cục Lưu trữ Quốc gia (National Archives) phải thừa nhận đã vô tình công bố quá nhiều thông tin do một yêu cầu FOIA (Luật Tự do Thông tin) của người trong nhóm Ciattarelli.
Sherrill lên án:
“Điều cần được trả lời là tại sao đối thủ của tôi vẫn chưa chịu nhận trách nhiệm về việc tiết lộ những hồ sơ đó.”
Bà cho rằng một thành viên trong nhóm vận động tranh cử của ông, người được chọn làm ứng viên phó thống đốc, đã tiếp cận trái phép hồ sơ.
Ciattarelli khẳng định mình chưa bao giờ thấy các tài liệu bị rò rỉ, đồng thời bảo vệ hành động nộp đơn FOIA là “hoàn toàn hợp pháp.”
Về việc không được đi trong lễ tốt nghiệp năm 1994, Sherrill nói đó là vì bà không tố cáo bạn học trong một vụ gian lận. Nhưng Ciattarelli cho rằng “bà bị kỷ luật vì lý do khác và cần phải nói rõ sự thật.”
- Sherrill cố gắng gắn Ciattarelli với Trump
Trong suốt buổi tranh luận dài một tiếng, Sherrill liên tục liên hệ Ciattarelli với Donald Trump – từ chính sách kinh tế, thuế quan đến kế hoạch “One Big Beautiful Bill” của cựu tổng thống.
“Tôi biết ông ta luôn tìm cách bao che cho Trump, bởi vì ông ấy thực chất đang làm việc cho Trump,” Sherrill nói.
Đáng chú ý, Ciattarelli không hề né tránh mối liên hệ đó. Khi được hỏi chấm điểm cho Trump, ông trả lời:
“Tôi cho ông ấy điểm A. Tôi nghĩ Trump đúng về mọi điều – kinh tế, biên giới, lạm phát và giá cả giao thông.”
Sherrill đáp gọn: “Tôi cho ông ta điểm F.”
Câu nói này nhanh chóng lan truyền mạnh mẽ trên mạng xã hội của phe Dân chủ.
Theo thăm dò Emerson College/PIX11/The Hill tháng trước, Trump chỉ có 41% ủng hộ và 51% phản đối tại bang này, dù năm 2024 ông đã rút ngắn cách biệt thua còn 6 điểm, so với 15 điểm năm 2020.
- “Khả năng chi trả” – tâm điểm cuộc đua
Vấn đề chi phí sinh hoạt và năng lượng là chủ đề chính trong suốt chiến dịch và cũng mở đầu buổi tranh luận.
Sherrill cam kết tuyên bố tình trạng khẩn cấp về giá năng lượng ngay trong ngày đầu tiên nhậm chức, đồng thời sẽ đối đầu với các chủ nhà trọ tăng giá vô tội vạ.
Ciattarelli tuyên bố sẽ rút New Jersey khỏi Chương trình Sáng kiến Khí nhà kính Khu vực (RGGI), giảm chi phí trông trẻ và cải thiện khả năng tiếp cận nhà ở.
Theo khảo sát cùng nguồn, 51% cử tri coi kinh tế là vấn đề hàng đầu, trong khi 11% quan tâm đến khả năng chi trả nhà ở.
- Chưa rõ có làm thay đổi cục diện
Chỉ còn một tháng trước Ngày Bầu cử, khó nói liệu cuộc tranh luận này có đủ sức xoay chuyển cục diện, nhưng những phát biểu nổi bật hoặc sai sót có thể tạo ảnh hưởng đáng kể và trở thành vũ khí truyền thông trong giai đoạn nước rút.
Cuộc đua giữa Sherrill và Ciattarelli vốn đã gay gắt và ít thiện chí, nhưng đây cũng là cơ hội cuối cùng để cử tri so sánh trực tiếp hai ứng viên trước khi quyết định lá phiếu của mình.
(Theo The Hill)
California trở thành tiểu bang đầu tiên loại bỏ thực phẩm siêu chế biến khỏi bữa ăn học đường
Luật mới, được Thống đốc Gavin Newsom ký hôm thứ Tư, đặt ra thời hạn 10 năm để hoàn tất quá trình thay đổi này.
Một đạo luật mới sẽ khiến California trở thành tiểu bang đầu tiên của Hoa Kỳ loại bỏ dần một số loại thực phẩm siêu chế biến ra khỏi bữa ăn học đường.
Thống đốc Gavin Newsom đã ký đạo luật hôm thứ Tư, cấm các trường công lập phục vụ học sinh những loại thực phẩm được mô tả là “thực phẩm siêu chế biến đáng lo ngại” trong bữa sáng hoặc bữa trưa. Chính sách này đặt ra thời hạn 10 năm để hoàn toàn loại bỏ những món ăn đó.
Luật định nghĩa nhóm thực phẩm này là những sản phẩm có bằng chứng khoa học cho thấy gây hại cho sức khỏe, và giao cho Sở Y tế Công cộng bang California xác định cụ thể các loại thực phẩm nằm trong danh mục này trước tháng 6 năm 2028.
“Hiện nay có một nhận thức ngày càng rõ ràng, đặc biệt là trong giới cha mẹ trẻ như tôi, rằng những gì chúng ta cho con ăn không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất mà còn liên quan sâu sắc đến sức khỏe tinh thần và cảm xúc của trẻ,” Dân biểu tiểu bang Jesse Gabriel, người bảo trợ dự luật, chia sẻ qua điện thoại. “Trong cơ quan lập pháp có rất nhiều phụ huynh như tôi, và dù họ là Dân chủ hay Cộng hòa, bảo thủ hay cấp tiến, tất cả cha mẹ đều muốn điều tốt nhất cho con cái mình.”
Dự luật được thông qua hồi tháng 9 với sự ủng hộ lưỡng đảng.
“Tôi nghĩ đây là một phong trào có thể gắn kết tất cả chúng ta, bất kể khác biệt chính trị,” Thống đốc Newsom nói trong lễ ký kết tại Trường Trung học Belvedere ở Los Angeles.
Tác động và định nghĩa
Trung bình, trẻ em và thanh thiếu niên tại Hoa Kỳ nhận gần 62% lượng calo từ thực phẩm siêu chế biến — thuật ngữ chỉ các sản phẩm chứa rất ít thành phần tự nhiên. Tiêu thụ nhiều loại thực phẩm này đã được liên kết với nguy cơ ung thư, bệnh tim mạch và tiểu đường loại 2.
California hiện tạo ra định nghĩa riêng cho “thực phẩm siêu chế biến”: đó là các sản phẩm chứa ít nhất một loại phụ gia (như chất ổn định, làm đặc, tạo màu hoặc chất tạo ngọt nhân tạo), cộng với hàm lượng cao chất béo bão hòa, natri hoặc đường bổ sung.
Luật cũng xác định riêng khái niệm “thực phẩm siêu chế biến đáng lo ngại” — đây là nhóm sản phẩm bị cấm phục vụ trong trường học.
Để xác định danh mục này, Sở Y tế tiểu bang sẽ đánh giá mức độ gây nghiện, bằng chứng khoa học về rủi ro sức khỏe, và các lệnh cấm hoặc cảnh báo hiện hành ở các bang hay quốc gia khác.
Các trường sẽ bắt đầu loại bỏ nhóm thực phẩm này từ năm 2029 và phải hoàn tất vào năm 2035.
Hiệu quả kinh tế và mở rộng chính sách
Theo Dân biểu Gabriel, nhiều học khu ở California đã áp dụng mô hình bữa ăn lành mạnh và kết quả cho thấy “chi phí không tăng mà thậm chí tiết kiệm được tiền.”
Trong những năm gần đây, Gabriel cũng là người đề xuất luật cấm phẩm màu nhân tạo trong bữa ăn học đường và cấm một số phụ gia hóa học trong thực phẩm bán trên thị trường bang.
Tháng 1 vừa qua, Thống đốc Newsom ban hành sắc lệnh hành pháp yêu cầu các cơ quan tiểu bang siết chặt kiểm soát thực phẩm siêu chế biến và phẩm màu nhân tạo.
Phong trào này diễn ra song song với nỗ lực trên toàn quốc nhằm nâng cao giá trị dinh dưỡng của bữa ăn học đường. Kể từ khi nhậm chức tháng 2, Bộ trưởng Y tế và Dịch vụ Nhân sinh Robert F. Kennedy Jr. đã khuyến khích các bang ban hành luật hạn chế thực phẩm siêu chế biến và phẩm màu nhân tạo trong trường học.
Tháng 3, Thống đốc Patrick Morrisey của West Virginia ký luật cấm bảy loại phẩm màu nhân tạo trong bữa ăn học đường — và ông cho biết động lực đến từ chính Kennedy. Đến tháng 8, Thống đốc Greg Abbott của Texas, cùng Kennedy tham dự, ký ban hành luật cấm phục vụ bữa ăn miễn phí hoặc giảm giá có chứa phụ gia nhất định.
Tuy nhiên, Gabriel khẳng định nỗ lực của California không bắt nguồn từ phong trào “Make America Healthy Again” của Kennedy:
“Chúng tôi đã bắt đầu công việc bảo vệ sức khỏe trẻ em ở California từ trước khi người ta biết đến phong trào đó,” ông nói.
Trong lễ ký kết, Newsom nhấn mạnh California tiếp tục dẫn đầu cả nước:
“Khi chúng tôi bắt đầu nói về việc cấm kẹo Skittles, chẳng ai hiểu và thậm chí nhiều người còn phản đối. Giờ thì các bang khác — kể cả những bang bảo thủ như Louisiana — lại đang chạy đua để làm điều tương tự. Tôi thấy điều đó thật thú vị và đáng mừng.”
Nguồn NBC News
Bốn người được phát hiện đã chết trong một ngôi nhà ở San Francisco — cảnh sát coi là vụ việc “đáng ngờ”
Cảnh sát San Francisco hôm thứ Tư cho biết bốn người đã được phát hiện tử vong trong một căn nhà ở thành phố này, trong một vụ việc được mô tả là “đáng ngờ” và hiện đang được điều tra như một vụ án mạng tiềm ẩn.
Theo phát ngôn viên của Sở Cảnh sát San Francisco, vào khoảng 1 giờ 23 phút chiều, cảnh sát được điều động đến khu 900 đường Monterey Boulevard, thuộc khu phố Ingleside, sau khi nhận được yêu cầu kiểm tra tình trạng cư dân (wellbeing check).
Khi vào trong nhà, lực lượng chức năng phát hiện bốn người bất tỉnh và tất cả được xác nhận đã tử vong ngay tại hiện trường.
Danh tính các nạn nhân hiện chưa được công bố, và Văn phòng Giám định Y khoa của thành phố sẽ chịu trách nhiệm xác định nguyên nhân cũng như hình thức tử vong.
Không có mối đe dọa với cộng đồng
Phát ngôn viên Robert Rueca cho biết trong buổi họp báo ngắn tại hiện trường:
“Hiện tại, không có mối đe dọa chung nào đối với công chúng. Đây có vẻ là một vụ việc mang tính cá biệt, không liên quan đến nguy cơ cộng đồng.”
Tuy nhiên, ông Rueca xác nhận bộ phận điều tra án mạng của Sở Cảnh sát đang đảm nhiệm vụ án “do tính chất đáng ngờ của các cái chết.”
Cảnh sát phong tỏa khu vực
Hình ảnh do đài NBC Bay Area ghi lại vào chiều thứ Tư cho thấy lực lượng cảnh sát dày đặc bên ngoài ngôi nhà, khu vực đã bị phong tỏa bằng dây vàng trong khi các điều tra viên tiến hành thu thập chứng cứ.
Hiện chi tiết về mối liên hệ giữa các nạn nhân cũng như nguyên nhân dẫn đến thảm kịch vẫn chưa được công bố.
Cảnh sát kêu gọi bất kỳ ai có thông tin liên quan đến vụ việc hãy liên hệ với đường dây nóng của SFPD để hỗ trợ điều tra.
Nguồn NBC news
Trump sẽ kiểm tra sức khỏe “định kỳ thường niên” — lần thứ hai chỉ trong vòng 6 tháng
Tòa Bạch Ốc hôm thứ Tư thông báo Tổng thống Donald Trump sẽ thực hiện một cuộc kiểm tra sức khỏe “định kỳ hàng năm” vào ngày thứ Sáu tại Trung tâm Y tế Quân đội Quốc gia Walter Reed, ngay sau buổi gặp gỡ các quân nhân đang phục vụ tại đây.
Thư ký báo chí Tòa Bạch Ốc Karoline Leavitt cho biết trong thông cáo rằng ông Trump sẽ “ghé qua để kiểm tra sức khỏe định kỳ thường niên” trước khi trở lại Tòa Bạch Ốc và có thể khởi hành đến Trung Đông, trong bối cảnh đàm phán ngừng bắn giữa Israel và Hamas đang bước vào giai đoạn quyết định.
Trong buổi họp bàn tại Tòa Bạch Ốc chiều thứ Tư, ông Trump nói:
“Tôi sẽ đến Ai Cập, rất có thể — vì hiện giờ mọi người đều tập trung ở đó.”
Lần khám thứ hai trong nửa năm
Tổng thống Trump đã trải qua một cuộc kiểm tra y tế toàn diện hồi tháng Tư cũng tại Walter Reed, bao gồm các xét nghiệm chẩn đoán và xét nghiệm trong phòng thí nghiệm, lần đầu tiên công bố công khai tình trạng sức khỏe của ông trong nhiệm kỳ hai.
Hiện Tòa Bạch Ốc chưa giải thích lý do vì sao ông Trump lại có một cuộc kiểm tra “định kỳ hàng năm” chỉ sau sáu tháng kể từ lần kiểm tra trước.
Trong bản ghi nhớ công bố hồi tháng Tư, Bác sĩ Sean Barbabella, y sĩ riêng của Tổng thống, viết rằng ông Trump “có sức khỏe thể chất và tinh thần xuất sắc, hoàn toàn đủ năng lực đảm nhận trọng trách của Tổng Tư lệnh và Nguyên thủ quốc gia.”
Tuy vậy, bản báo cáo cũng cho biết ông Trump đang dùng thuốc hạ cholesterol và thuộc nhóm cân nặng trên mức khuyến nghị.
Độ tuổi và những đồn đoán về sức khỏe
Ông Trump, 79 tuổi, là người cao tuổi nhất từng đắc cử Tổng thống Hoa Kỳ, nhiều hơn vài tháng so với ông Joe Biden khi ông này đắc cử năm 2020.
Trong thời gian gần đây, các tin đồn lan truyền trên mạng xã hội về tình trạng sức khỏe của ông gia tăng, đặc biệt sau khi ông vắng mặt trước công chúng nhiều ngày liên tiếp trước kỳ nghỉ Lễ Lao động (Labor Day).
Một vết bầm ở mu bàn tay phải của ông Trump — đôi khi được cho là được che bằng lớp phấn trang điểm — cũng trở thành tâm điểm suy đoán.
Hồi tháng Hai, Tòa Bạch Ốc giải thích rằng vết bầm là do ông Trump “bắt tay và làm việc liên tục mỗi ngày.” Đến tháng Bảy, bác sĩ Barbabella viết trong báo cáo rằng đó là tác dụng phụ của việc dùng aspirin liều thấp nhằm ngăn ngừa bệnh tim mạch.
Lịch sử tranh cãi về minh bạch y tế
Ông Trump nhiều lần bị chỉ trích vì thiếu minh bạch trong việc công bố tình trạng sức khỏe.
Bác sĩ riêng cũ của ông, Harold Bornstein, từng tiết lộ rằng trong chiến dịch tranh cử năm 2015, Trump đã tự viết bản tuyên bố (sau đó được ký tên dưới danh nghĩa Bornstein) mô tả sức khỏe của mình là “tuyệt vời đến kinh ngạc.”
Năm 2019, khi đến Walter Reed thực hiện nội soi đại tràng, ông Trump còn yêu cầu nhân viên y tế ký thỏa thuận bảo mật (NDA) — một hành động chưa từng có tiền lệ đối với một Tổng thống đương nhiệm.
Dù vậy, các cố vấn Tòa Bạch Ốc hiện khẳng định ông Trump vẫn giữ phong độ tốt, tiếp tục làm việc nhiều giờ mỗi ngày và đang chuẩn bị cho chuyến công du Trung Đông nhằm củng cố thỏa thuận hòa bình Israel–Hamas vừa đạt được.
Nguồn NBC News
Dân chủ đối đầu Chủ tịch Hạ viện Johnson về lễ tuyên thệ và khủng hoảng ngân sách
Cuộc chạm trán nảy lửa tại Điện Capitol
Hai thượng nghị sĩ Dân chủ bang Arizona, Mark Kelly và Ruben Gallego, đã có cuộc đối đầu gay gắt với Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson hôm thứ Tư, khi cuộc khủng hoảng đóng cửa chính phủ bước sang ngày thứ tám.
Tranh cãi bùng phát xoay quanh việc ông Johnson từ chối tuyên thệ cho nữ dân biểu đắc cử Adelita Grijalva (Dân chủ – Arizona) — người mà phe Dân chủ tin rằng có thể là lá phiếu quyết định buộc Hạ viện phải tổ chức biểu quyết về hồ sơ Jeffrey Epstein.
Cuộc đối thoại kéo dài sáu phút, đầy những lời công kích và cắt ngang nhau, cho thấy hai đảng vẫn ở hai chiến tuyến hoàn toàn đối lập trong cách tiếp cận việc mở cửa lại chính phủ liên bang.
Khi hai thượng nghị sĩ Dân chủ đang trả lời báo chí bên ngoài văn phòng Chủ tịch Hạ viện, ông Johnson bước tới, bắt tay và tìm cách phản bác lại những cáo buộc rằng ông cố tình trì hoãn lễ tuyên thệ.
“Lý do của ông cứ thay đổi liên tục,” Gallego nói, nhắc lại việc Johnson từng cho tuyên thệ hai dân biểu Cộng hòa của Florida trong một phiên họp tạm, dù Hạ viện khi đó chưa chính thức họp.
Johnson phản bác rằng trường hợp đó là “ngoại lệ đặc biệt vì gia đình họ có mặt tại Washington,” còn bà Grijalva được bầu sau khi Hạ viện đã nghỉ phiên nên “chưa có lịch chính thức.” Ông nói thêm:
“Tôi rất sẵn lòng tuyên thệ cho bà ấy — ngay khi Thượng viện bỏ phiếu mở lại chính phủ.”
Johnson khẳng định việc trì hoãn không liên quan đến hồ sơ Epstein và nói rằng Ủy ban Giám sát Hạ viện “đã tiến hành điều tra song phương có quyền triệu tập,” nên “không cần thêm một đạo luật khác.”
Lời qua tiếng lại và cáo buộc nặng nề
Khi không ai chịu nhường lời, Gallego lớn tiếng:
“Ngừng bao che cho bọn ấu dâm đi!”
Johnson đáp trả gay gắt:
“Đó là lời buộc tội nực cười. Việc này không liên quan gì đến Epstein cả.”
Ngay sau đó, Dân biểu Cộng hòa Mike Lawler (New York) bước tới can thiệp, nói:
“Không ai bao che cho ấu dâm hết! Hai người quá đáng rồi. Lùi lại đi!”
Bế tắc ngân sách và Obamacare
Căng thẳng chuyển sang vấn đề chính phủ đóng cửa.
Thượng nghị sĩ Kelly thúc giục Johnson triệu tập lại Hạ viện để cùng bàn bạc ngân sách và gia hạn trợ cấp Bảo hiểm Y tế Giá cả phải chăng (Obamacare) — một trong những yêu cầu trọng tâm của phe Dân chủ.
“Nếu ông gọi họp lại, chúng ta sẽ có cuộc thảo luận nghiêm túc. Rất đơn giản,” Kelly nói.
Nhưng Johnson giữ vững lập trường rằng “Hạ viện đã làm xong việc của mình,” và rằng không thể bàn về Obamacare cho đến khi Thượng viện Dân chủ thông qua dự luật ngân sách tạm thời mà phe Cộng hòa đã gửi sang.
Khi Kelly cảnh báo rằng “phí bảo hiểm y tế ở khu vực Louisiana của ông còn tăng mạnh hơn cả chúng tôi,” Johnson vẫn không lay chuyển:
“Chúng ta chỉ có thể nói chuyện này khi chính phủ mở cửa trở lại.”
Luật sư Lawler cầm một bản dự luật, nói rằng phe Cộng hòa “đã trình dự luật gia hạn Obamacare thêm một năm,” rồi chế giễu:
“Các ông chỉ biết thuyết giảng. Sao không đi bỏ phiếu mở lại chính phủ đi?”
Trước khi rời đi, Johnson nói với báo chí:
“Đây là một màn trình diễn chính trị. Chúng ta cần họ bỏ phiếu mở lại chính phủ — Hạ viện đã làm phần việc của mình.”
Jeffries và Lawler: Khi tranh cãi riêng biến thành đối đầu công khai
Căng thẳng trong ngày chưa dừng lại.
Sau đó, Dân biểu Mike Lawler lại có màn đối đầu dữ dội với Lãnh tụ Thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries (Dân chủ – New York).
Lawler chất vấn vì sao Jeffries không ủng hộ dự luật gia hạn Obamacare, khiến Jeffries phản đòn:
“Ông đến đây theo lệnh của ‘sếp’ Donald Trump à?”
“Ông đang tự làm mình bẽ mặt. Chỉ cố gây chú ý thôi.”
Jeffries cảnh báo:
“Đừng nói chen vào khi tôi đang nói. Nếu không muốn nghe thì im đi.”
Khi Lawler tiếp tục công kích, Jeffries đáp:
“Ông đang biến mình thành trò cười. Ông và khu vực của ông sẽ thua thảm trong kỳ bầu cử tới.”
Lawler mỉa mai:
“Ồ, vì ông không muốn trả lời câu hỏi à?”
Hai người còn tranh cãi về việc Jeffries không ủng hộ ứng viên thị trưởng New York Zohran Mamdani và tham vọng thống đốc tiểu bang mà Lawler bị đồn nhắm tới.
Kết thúc cuộc khẩu chiến, Jeffries nói lạnh lùng:
“Ông là một sự xấu hổ hoàn toàn.”
Còn Lawler đáp lại bằng giọng châm biếm:
“Thật sao? Vì ông không dám trả lời đấy thôi.”
Tổng kết:
Những cuộc đối đầu nối tiếp nhau cho thấy mức độ căng thẳng chính trị gia tăng khi chính phủ liên bang đã đóng cửa hơn một tuần, còn cả hai đảng vẫn chưa tìm được lối thoát — giữa áp lực từ dư luận, các hồ sơ gây tranh cãi như vụ Epstein, và cuộc chiến chính trị sắp tới quanh chương trình Obamacare.
Nguồn CNN
Trump công kích Antifa – và giới truyền thông – trong buổi họp bàn tại Tòa Bạch Ốc
Một khung cảnh đầy kịch tính đã diễn ra trong Phòng Tiệc Trạng Thái (State Dining Room) của Tòa Bạch Ốc vào thứ Tư, khi chính quyền Trump tổ chức một buổi tọa đàm quy tụ nhóm nhà báo độc lập và các bình luận viên trực tuyến để chia sẻ câu chuyện về những vụ bạo lực do Antifa gây ra – một phong trào “chống phát xít” vốn không có cơ cấu lãnh đạo hay tổ chức trung ương.
Tổng thống Donald Trump cùng các quan chức hàng đầu tuyên bố sẽ huy động toàn bộ sức mạnh của chính phủ liên bang để “đánh sập” Antifa – so sánh phong trào này với các băng đảng tội phạm và tập đoàn ma túy, những đối tượng mà Hoa Kỳ từng sử dụng cả quân đội để trấn áp. Ông nói chính quyền sẽ điều tra tài chính của Antifa và xem xét gán nhãn tổ chức khủng bố quốc tế nhằm “xóa sổ hoàn toàn” phong trào này.
Tuy nhiên, Antifa không phải là một tổ chức có hệ thống, mà là một ý thức hệ phản đối chủ nghĩa phát xít. Việc Tổng thống và các cố vấn cấp cao dùng lời lẽ mạnh mẽ như vậy đã khiến nhiều nhà quan sát lo ngại về một cuộc trấn áp tự do dân sự quy mô lớn.
Tuyên bố và lập luận của chính quyền Trump
Tháng trước, ông Trump từng chỉ định Antifa là tổ chức khủng bố nội địa, song Tòa Bạch Ốc vẫn chưa công bố biện pháp cụ thể để thực thi, do phong trào này phi tập trung và khó xác định.
Thuật ngữ Antifa – viết tắt của anti-fascist – chỉ một tập hợp rộng rãi những người có khuynh hướng chính trị cánh tả, nhiều người thuộc phe cực tả, nhưng không gắn với đảng Dân chủ. Không giống như các nhóm cực hữu như Proud Boys hay Oath Keepers, Antifa không có thủ lĩnh, không cơ cấu chỉ huy, và không đăng ký như một tổ chức hợp pháp.
Về mặt pháp lý, việc truy tố toàn bộ những người có tư tưởng chống phát xít sẽ vi phạm Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp Hoa Kỳ – điều bảo vệ quyền tự do tư tưởng. Luật chỉ cấm cung cấp “hỗ trợ vật chất” cho các tổ chức khủng bố nước ngoài, chứ không áp dụng cho các nhóm trong nước.
Trump: “Chúng ta sẽ còn đe dọa họ hơn họ từng đe dọa ta”
Phát biểu tại buổi họp bàn, ông Trump nói:
“Những người này đã rất đe dọa người dân, nhưng chúng ta sẽ còn đe dọa họ mạnh mẽ hơn — mạnh hơn bao giờ hết.”
Ông ám chỉ rằng những người tài trợ cho Antifa có thể là “một vài người quen biết hoặc từng ăn tối cùng tôi”, nhưng “nếu họ làm thế, họ sẽ gặp rắc rối lớn.”
Giám đốc FBI Kash Patel tuyên bố cơ quan ông “sẽ không dừng lại cho đến khi truy ra từng đồng tiền tài trợ, từng mạng lưới và từng cơ chế tài chính liên quan.”
Ông Patel nói FBI đang phối hợp với Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent để “vẽ bản đồ các mạng lưới tài chính phạm pháp tồn tại suốt nhiều thập niên.”
Khi được hỏi liệu có sẵn sàng xếp Antifa vào danh sách khủng bố nước ngoài, ông Trump đáp:
“Mọi người có đồng ý không? Nếu đồng ý, tôi cũng đồng ý. Làm luôn đi.”
(Điều này, trên thực tế, là bất khả thi về mặt pháp lý, vì Antifa là thực thể trong nước.)
So sánh với chiến dịch tiêu diệt các băng đảng ma túy
Bộ trưởng Tư pháp Pamela Bondi so sánh kế hoạch truy quét Antifa với chiến dịch chống cartel:
“Chống tội phạm không chỉ là bắt tội phạm ngoài đường, mà phải phá vỡ cả bộ máy của chúng — từng viên gạch một, như cách chúng ta đã làm với cartel. Chúng ta sẽ áp dụng cách đó với Antifa, phá tan toàn bộ từ trên xuống dưới.”
Trong những tháng gần đây, chính quyền Trump đã thực hiện nhiều cuộc không kích tiêu diệt các tàu nghi do cartel điều hành ở vùng Caribe, mô tả chúng là “khủng bố ma túy.”
Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem nói thêm:
“Antifa tinh vi không kém gì MS-13, Tren de Aragua, ISIS, Hezbollah hay Hamas — chúng đều nguy hiểm như nhau.”
Trump sau đó yêu cầu một trong các bình luận viên chia sẻ tên những người tài trợ Antifa cho Patel, Bondi hoặc Noem, nói rằng “bất kỳ ai liên quan đều có thể phạm tội phản quốc.”
Tấn công giới truyền thông và ca ngợi báo chí “độc lập”
Suốt gần hai giờ, ông Trump và các khách mời liên tục chỉ trích truyền thông dòng chính, cáo buộc họ thiên vị trong việc đưa tin về biểu tình và bạo lực. Tổng thống thậm chí hỏi:
“Theo các bạn, đài nào là tệ nhất?”
Giám đốc FBI Patel khen ngợi các nhà báo độc lập có mặt trong phòng:
“Họ tường thuật sự thật ngay tại hiện trường, trong khi truyền thông chính thống phớt lờ. Họ đang mạo hiểm tính mạng để bảo vệ lá cờ, và ít nhất, chúng ta phải bảo vệ họ. Tôi đọc tin của họ nhiều hơn của mấy người kia.”
Nhiều khách mời hưởng ứng. Nhà hoạt động bảo thủ Nick Sortor gọi nhóm phóng viên được phép tác nghiệp trong phòng là “rác rưởi.”
Còn Nick Shirley, một nhà hoạt động khác, than phiền rằng các đài lớn “chưa bao giờ mời tôi lên sóng.”
Kết thúc bằng đòn công kích CNN và MSNBC
Kết thúc buổi tọa đàm, trước khi rời phòng để “giải quyết vấn đề hòa bình Trung Đông,” ông Trump nói:
“Tôi nghĩ các bạn có thể ở lại thêm chút nữa, nhưng vấn đề là, dù có vài nhà báo trung thực ở đây, phần lớn vẫn là những người dối trá — như MS-DNC và CNN. Thật khó tin, phí thời gian khi nói chuyện với họ. Tôi phải đi ngay bây giờ, để cố gắng giải quyết vài chuyện ở Trung Đông.”
Bài học rút ra:
Buổi họp tại Tòa Bạch Ốc không chỉ là một chiến dịch tuyên truyền chống Antifa, mà còn là một đòn công kích mạnh vào giới truyền thông Mỹ, thể hiện cách Tổng thống Trump định hình lại cuộc chiến tư tưởng – không chỉ với phong trào cánh tả, mà với toàn bộ bộ máy truyền thông truyền thống.
Nguồn CNN
Trump tuyên bố giai đoạn đầu của thỏa thuận ngừng bắn Israel–Hamas tại Gaza
Tổng thống Donald Trump hôm thứ Tư tuyên bố rằng một thỏa thuận ngừng bắn đã đạt được giữa Israel và Hamas, mở đường cho việc thả 20 con tin còn sống và mang lại sự cứu trợ nhân đạo cho gần 2 triệu người Palestine tại Dải Gaza.
Ông Trump cho biết hai bên đã ký kết “Giai đoạn đầu tiên” của kế hoạch hòa bình mà ông công bố vào cuối tháng trước — một bước ngoặt lớn nhằm chấm dứt hơn hai năm chiến tranh kể từ khi Hamas mở cuộc tấn công đẫm máu vào Israel ngày 7/10/2023, khiến khoảng 1.200 người thiệt mạng và hơn 250 người bị bắt làm con tin.
“Điều này có nghĩa là TẤT CẢ các con tin sẽ sớm được trả tự do, và Israel sẽ rút quân đến ranh giới đã thỏa thuận như bước đầu tiên hướng tới một nền Hòa bình Mạnh mẽ, Bền vững và Vĩnh cửu. Tất cả các bên sẽ được đối xử công bằng!” — ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.
Ông nói thêm: “Đây là một ngày VĨ ĐẠI cho Thế giới Ả Rập và Hồi giáo, cho Israel, cho các quốc gia lân cận, và cho Hợp chủng quốc Hoa Kỳ. Chúng tôi cảm ơn các nhà trung gian từ Qatar, Ai Cập và Thổ Nhĩ Kỳ đã hợp tác cùng chúng tôi để biến sự kiện mang tính lịch sử và chưa từng có này thành hiện thực. Phúc thay những người kiến tạo hòa bình!”
Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu ra thông cáo chỉ vài phút sau đó: “Với sự giúp đỡ của Thiên Chúa, chúng ta sẽ đưa tất cả họ trở về nhà,” ông nói, ám chỉ đến các con tin — trong đó Hamas hiện vẫn giữ thi thể của 28 người.
Ông Netanyahu cho biết sẽ triệu tập chính phủ vào ngày mai “để phê chuẩn thỏa thuận và đưa những người thân yêu của chúng ta trở về.”
Chi tiết về thỏa thuận ngừng bắn
Thỏa thuận được công bố sau khi Israel và Hamas đồng ý bước vào đàm phán hồi tuần trước, với các quan chức cấp cao đến Ai Cập hôm thứ Hai để hoàn tất các điều khoản.
Cố vấn của Thủ tướng Qatar, ông Majed al-Ansari, đăng trên mạng xã hội X rằng các chi tiết về việc thực thi giai đoạn đầu sẽ được công bố sau, nhưng các điều khoản cơ bản bao gồm:
- Ngừng toàn bộ giao tranh,
- Hamas trả tự do cho con tin,
- Israel phóng thích tù nhân Palestine,
- Và nối lại hoạt động viện trợ nhân đạo quy mô lớn vào Gaza.
Ông Trump cho biết có thể sẽ đích thân đến Trung Đông vào cuối tuần này để giám sát việc thực thi thỏa thuận.
Vai trò của Mỹ và áp lực ngoại giao
Thỏa thuận được ký kết sau khi Trump tăng cường nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt chiến sự, đặc biệt sau khi Israel tiến hành các cuộc không kích nhắm vào các thủ lĩnh Hamas cư trú tại Qatar mà không thông báo trước cho Washington. Ông Trump nói rằng ông “rất không hài lòng” với hành động này, bởi Qatar là đồng minh quân sự chủ chốt và là trung gian chính trong các cuộc đàm phán hòa bình.
Dưới áp lực mạnh mẽ từ Tòa Bạch Ốc, ông Netanyahu đồng ý với kế hoạch 20 điểm của Trump nhằm chấm dứt cuộc chiến với Hamas. Kế hoạch này được hậu thuẫn bởi một liên minh các lãnh đạo từ các quốc gia Ả Rập, vùng Vịnh và Hồi giáo, những người đã cùng gây sức ép buộc Hamas phải chấp thuận.
Hậu cảnh chiến tranh và phản ứng quốc tế
Cuộc chiến giữa Israel và Hamas bước sang năm thứ ba hôm thứ Ba. Theo Bộ Y tế Gaza, hơn 60.000 người Palestine đã thiệt mạng, ít nhất một nửa là phụ nữ và trẻ em.
Hành động quân sự của Israel tại Gaza đã khiến dư luận quốc tế quay lưng, sau giai đoạn ban đầu từng ủng hộ nước này vì sự tàn bạo của Hamas trong các cuộc tấn công vào thường dân miền nam Israel.
Cả Thủ tướng Netanyahu và cựu Bộ trưởng Quốc phòng Yoav Gallant đều đã bị truy tố bởi Tòa án Hình sự Quốc tế (ICC) với cáo buộc tội ác chiến tranh, trong khi Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) cũng đang thụ lý một vụ kiện tố cáo tội diệt chủng.
Triển vọng hòa bình
Ông Trump ca ngợi kế hoạch 20 điểm của mình là “con đường dẫn tới nền hòa bình lâu dài tại Trung Đông”, nhưng giới quan sát lưu ý rằng những bất đồng sâu sắc vẫn còn nguyên.
Hamas chưa đồng ý hạ vũ khí hoàn toàn hoặc từ bỏ quyền lực chính trị tại Gaza, trong khi ông Netanyahu khẳng định sẽ không bao giờ chấp thuận việc thành lập một Nhà nước Palestine.
Dù vậy, việc đạt được giai đoạn đầu tiên của thỏa thuận ngừng bắn vẫn được xem là bước ngoặt quan trọng nhất trong hơn hai năm xung đột đẫm máu giữa Israel và Hamas.
Nguồn The Hill
