CALITODAY (29/9/2025): Các lãnh đạo Quốc hội thuộc Đảng Dân chủ và Cộng hòa đã gặp Tổng thống Donald Trump tại Tòa Bạch Ốc vào thứ Hai 29/9 lúc 02:00PM trong nỗ lực muộn nhằm tránh việc chính phủ phải đóng cửa, nhưng kết quả đã hoàn toàn thất bại vì cả hai bên hầu như không thể hiện chút sẵn sàng nào để nhượng bộ khỏi lập trường vốn đã cố định của mỗi bên.

Tổng thống Trump đã họp  với lãnh đạo Dân chủ Thượng viện Chuck Schumer và lãnh đạo Dân chủ Hạ viện Hakeem Jeffries. Phía bên đảng Cộng hòa có Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson và Lãnh đạo Cộng hòa Thượng viện John Thune. 

Ngân sách của chính phủ sẽ hết tiền vào lúc 11:59PM nửa khuya Thứ Ba 30/9 và nếu không có một gia hạn ngân sách thì chính phủ sẽ bị đóng cửa vào lúc 00:01AM sáng Thứ Tư 01/10/2025.

Vào tuần trước, đảng Cộng Hòa Hạ viện đã thông qua một dự luật “Sạch” gia hạn ngân sách chính phủ trong 7 tuần lễ đến 21/11/2025, nhưng phía Cộng hòa không thảo luận với phe Dân chủ Hạ Viện.

Dự luật nầy được chuyển lên phe Cộng hòa đa số tại Thượng viện để biểu quyết, nhưng phe Thượng viện Cộng hòa không đủ túc số ít nhất 60 phiếu để thông qua. Phe Cộng hòa cần thêm 8 phiếu của các Nghị sĩ Dân chủ nhưng lần nầy Dân chủ không đồng ý nên dự luật của Hạ viện Cộng hòa đã bị bác bỏ.

Phe Dân chủ mạnh mẽ yêu cầu giải quyết các vấn đề y tế như trợ cấp theo Đạo luật Chăm sóc Sức khỏe Giá cả phải chăng (ACA) tức ObamaCare hiện có trên 24 triệu gia đình Mỹ là thành viên cộng với gia đình thân nhân của họ trên 44 triệu người sẽ hết hạn vào cuối năm nay như một điều kiện cho việc thông qua tài trợ. Ngoài ra phe Dân chủ cũng đòi hỏi không cắt giảm Medicaid, Medicare, quỹ tài trợ cho người nghèo, bà mẹ và trẻ em (SNAP và WIC) nhưng Cộng hòa không đồng ý.

Để tránh việc đóng cửa chính phủ, phe Dân chủ đã gởi thư cho Tổng thống Trump đề nghị một cuộc họp và Trump đã chấp thuận cuộc họp vào Thứ Năm tuần rồi, nhưng cuối cùng Trump hủy bỏ và đi đánh Golf. Trump nói nếu đóng cửa chính phủ thì do lỗi của phe “cực tả Dân chủ phải chịu trách nhiệm”.

Nhưng cuối cùng, trước tình thế khó khăn, Trump đồng ý họp chung với các lãnh đạo Quốc Hội cả hai phe Dân chủ và Cộng hòa vào lúc 2:00PM chiều nay Thứ Hai 29/9 tại Tòa Bạch Ốc. Rất tiếc kết quả giờ chót cho biết là cuộc họp hoàn toàn thất bại và Trump đe dọa nếu Chính phủ đóng cửa thì Trump sẽ cho sa thải hằng loạt nhân viên liên bang và lỗi đó là do phe Dân chủ gây ra.

Thượng viện Cộng hòa hy vọng sẽ đưa dự luật “Sạch” gia hạn 7 tuần do Hạ viện Cộng hòa chuyển lên đã bỏ phiếu thất bại tuần trước, sẽ đưa ra bỏ phiếu lại vào ngày mai Thứ Ba 30/9. Nếu phe Dân chủ đoàn kết không ủng hộ thì chắc chắn sẽ đóng cửa chính phủ vào lúc 00:01AM Thứ Tư 01/10/2025.

Sau cuộc họp với các lãnh đạo Quốc hội và Tổng thống Donald Trump tại Tòa Bạch Ốc vào chiều thứ Hai 29/9 nhằm tránh việc chính phủ phải đóng cửa nhưng kết quả bất thành, Phó Tổng thống JD Vance cho biết: “Tôi nghĩ chúng ta đang tiến đến việc đóng cửa chính phủ vì đảng Dân chủ sẽ không làm điều đúng đắn.”

HẠNH DƯƠNG

Tổng hợp.

Lần thứ hai trong năm nay, Giám đốc FBI Kash Patel buộc phải lên tiếng điều chỉnh những cáo buộc về một thuyết âm mưu của phong trào MAGA mà chính ông từng góp phần khơi dậy – và có thể ông đang trong một cuộc chiến không cân sức.

Từ “hồ sơ Epstein” đến 274 đặc vụ FBI

Trước đây, Patel từng là người cổ xúy mạnh mẽ cho các thuyết âm mưu về “hồ sơ Jeffrey Epstein,” kêu gọi công bố danh tính “những kẻ ấu dâm.” Nhưng khi trở thành Giám đốc FBI, ông bất ngờ khẳng định không có bằng chứng “bom tấn” nào trong các hồ sơ này, khiến phong trào MAGA tức giận.

Cuối tuần qua, câu chuyện lặp lại khi truyền thông bảo thủ và Tổng thống Donald Trump khai thác thông tin rò rỉ nói 274 đặc vụ FBI có mặt trong cuộc tấn công ngày 6/1/2021 vào Điện Capitol. Các nhân vật MAGA ngay lập tức bóp méo dữ liệu này, cho rằng đó là bằng chứng đặc vụ đã “cài cắm” từ trước để kích động đám đông – một thuyết âm mưu lâu nay của phe cực hữu. Trump còn viết trên Truth Social rằng các đặc vụ “có lẽ đã đóng vai kích động và nổi loạn.”

Nhưng tài liệu mà trang Just The News công bố chỉ nêu 274 đặc vụ “được điều động” ứng phó cuộc bạo loạn và các mối đe dọa xung quanh như bom ống. Patel đích thân lên Fox News Digital khẳng định: “Đặc vụ được triển khai nhiệm vụ kiểm soát đám đông sau khi cảnh sát đô thị tuyên bố xảy ra bạo loạn.” Ông còn đăng lại thông tin này trên X để nhấn mạnh họ không có mặt “từ trước.”

“Người sửa sai” bất đắc dĩ

Khoảnh khắc này gây chú ý: Tổng thống Trump đang nâng một tài liệu lên thành “bằng chứng” cho thuyết âm mưu chính mình lặp lại, trong khi chính Giám đốc FBI do ông bổ nhiệm – một người được coi là trung thành – lại công khai bác bỏ.

Patel vẫn phê phán việc FBI điều động đặc vụ ứng phó bạo loạn, cho rằng “trái chuẩn,” nhưng ông nhấn mạnh họ không “bí mật trà trộn” vào đám đông như Trump ám chỉ. Điều này đặc biệt đáng chú ý bởi trong sách Government Gangsters năm 2023 và nhiều lần xuất hiện trên podcast, Patel từng nói có “những kẻ kích động lạ” ở Điện Capitol, thậm chí ám chỉ FBI đã “lên kế hoạch” cho 6/1.

Thuyết âm mưu khó dập tắt

Dù Patel đã sửa sai, nhiều tiếng nói MAGA vẫn tiếp tục khẳng định có “300 đặc vụ FBI chìm” trong đám đông 6/1. Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson trên CNN vẫn đặt câu hỏi “liệu họ có kích động đám đông không.”

Ngay cả Trump trong phỏng vấn với NBC News hôm Chủ nhật cũng tỏ ra còn nghi ngờ về sự hiện diện của 274 đặc vụ.

Động thái đính chính của Patel cung cấp một đối trọng cho bất kỳ ai – kể cả Trump – khi lặp lại thuyết âm mưu này trong tương lai. Nhưng nó cũng cho thấy những thuyết âm mưu mà ông từng thúc đẩy thật khó bị xóa bỏ.

Nguồn CNN

Một thẩm phán liên bang hôm thứ Hai đã ra lệnh tạm ngưng kế hoạch của chính quyền Trump nhằm loại bỏ hàng trăm việc làm tại cơ quan quản lý Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (Voice of America – VOA), đài phát thanh–truyền hình do chính phủ tài trợ, được thành lập trong Thế chiến II để đối phó với tuyên truyền phát xít.

Thẩm phán Royce Lamberth tại Tòa án Liên bang Washington, D.C. phán quyết Cơ quan Truyền thông Toàn cầu Hoa Kỳ (USAGM) không được thực hiện kế hoạch cắt giảm 532 nhân viên toàn thời gian – lực lượng chiếm đa số nhân sự còn lại – theo dự kiến vào thứ Ba.

Quyết định này giữ nguyên hiện trạng cho đến khi tòa xem xét kiến nghị của nguyên đơn yêu cầu chặn hẳn kế hoạch tinh giản biên chế. Trước đó, bà Kari Lake – quyền Giám đốc điều hành USAGM – thông báo cuối tháng 8 rằng việc sa thải sẽ có hiệu lực ngay đầu tháng 10.

Chỉ trích chính quyền “thiếu tôn trọng tòa án”

Thẩm phán Lamberth nhắc lại rằng chính quyền Cộng hòa của ông Trump đã được yêu cầu khôi phục các chương trình của VOA phù hợp với sứ mệnh luật định, cung cấp nguồn tin “đáng tin cậy và có thẩm quyền.” Ông từng ngăn chặn việc sa thải Giám đốc VOA Michael Abramowitz.

Trong phán quyết mới, Lamberth cáo buộc chính quyền “thiếu tôn trọng đáng lo ngại” khi phớt lờ yêu cầu cung cấp thông tin về kế hoạch của VOA. Ông lưu ý, cơ quan này khởi động quy trình cắt giảm chỉ vài giờ sau phiên điều trần mà luật sư chính phủ còn khẳng định việc này chỉ là “khả năng.”

Tuy vậy, ông không khởi động thủ tục khinh thường tòa vì phía nguyên đơn chưa yêu cầu, nhưng cảnh báo không nên hiểu sự nhượng bộ này là thái độ “khoan dung.”

Tranh cãi về “sứ mệnh luật định”

Các nguyên đơn cho rằng việc cắt giảm nhân sự sẽ cản trở khả năng thực thi lệnh của tòa, làm suy yếu hoạt động của VOA. Trong khi đó, luật sư chính phủ phản bác rằng yêu cầu của nguyên đơn là can thiệp quá mức vào điều hành cơ quan.

USAGM ngoài VOA còn quản lý Radio Free Europe/Radio Liberty, Radio Free Asia, Mạng lưới Truyền thông Trung Đông và Radio Marti, với tổng cộng khoảng 427 triệu khán giả toàn cầu. Quốc hội đã phân bổ 875 triệu USD cho cơ quan này trong năm tài khóa 2025, trong đó VOA được chỉ định chi 260 triệu USD.

Hồi tháng 3, Trump ký sắc lệnh hành pháp yêu cầu USAGM tinh giản hoạt động “xuống mức tối thiểu theo luật định.” Một ngày sau, VOA ngừng phát sóng lần đầu tiên sau 83 năm, gần như toàn bộ nhân viên toàn thời gian bị cho nghỉ việc tạm thời.

Trong thông báo về việc cắt giảm, Kari Lake khẳng định cơ quan “vẫn hoàn thành sứ mệnh theo luật định” và thậm chí “có thể hoạt động hiệu quả hơn.” Nhưng phía nguyên đơn cảnh báo việc sa thải sẽ khiến VOA rơi vào tình trạng yếu kém kéo dài, đi ngược lại phán quyết của tòa.

Nguồn CNN

Khi chính phủ Mỹ tiến sát nguy cơ đóng cửa, Tổng thống Donald Trump đã chia sẻ trên mạng xã hội một đoạn video mang tính phân biệt chủng tộc, dường như do AI tạo ra, mô tả Hạ nghị sĩ Hakeem Jeffries (Lãnh đạo Thiểu số Hạ viện, Dân chủ–New York) đội mũ sombrero, để ria mép, và Thượng nghị sĩ Chuck Schumer (Lãnh đạo Thiểu số Thượng viện, Dân chủ–New York) nói bằng giọng giả tạo.

Chỉ vài giờ trước đó, Jeffries và Schumer vừa gặp Trump tại Tòa Bạch Ốc để thảo luận về việc ngăn chặn khủng hoảng ngân sách.

Trong video, Schumer bị dựng hình ảnh như đang tranh luận rằng di dân không giấy tờ nên được hưởng “chăm sóc y tế miễn phí” vì cử tri thiểu số “không ưa Đảng Dân chủ” và họ cần thêm lá phiếu trong kỳ bầu cử tới. Khi nhạc mariachi vang lên, giọng giả tiếp tục châm biếm rằng “không còn cách nào che giấu: chẳng ai thích Đảng Dân chủ nữa.”

Đoạn video này còn lặp lại các cáo buộc sai sự thật của phe Cộng hòa về chính sách của Đảng Dân chủ và gọi các lãnh đạo tự do là “woke.” Trump đăng video lên cả tài khoản X và Truth Social chính thức. CNN cho biết đã liên hệ Tòa Bạch Ốc để bình luận.

Ngay sau đó, Jeffries phản ứng trên X: “Định kiến sẽ chẳng đưa ông đến đâu. Hãy hủy bỏ cắt giảm. Giảm chi phí. Cứu hệ thống y tế. Chúng tôi sẽ không lùi bước.” Schumer cũng viết: “Nếu ông nghĩ việc đóng cửa chính phủ là trò đùa, điều đó chỉ chứng minh điều mà ai cũng biết: Ông không biết thương lượng. Ông chỉ biết giận dữ ăn vạ.”

Cuộc gặp tại Tòa Bạch Ốc có sự tham dự của Thượng nghị sĩ John Thune (Lãnh đạo Đa số Thượng viện, Cộng hòa–South Dakota) và Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson, nhưng kết thúc mà không đạt thỏa thuận. Hạn chót ngân sách là nửa đêm thứ Ba. Đảng Dân chủ yêu cầu thương lượng về tài trợ y tế để giữ chính phủ hoạt động.

Phát biểu sau cuộc họp, Schumer gọi Trump là “người quyết định tối hậu,” nhấn mạnh: “Nếu ông ấy chấp nhận một số đề xuất của chúng tôi – những điều mà chúng tôi tin là người dân Mỹ ủng hộ về y tế và các khoản cắt giảm – thì có thể tránh được việc đóng cửa. Nhưng khoảng cách vẫn còn rất lớn.”

Jeffries cũng nhấn mạnh Đảng Dân chủ muốn gia hạn các khoản trợ cấp theo Đạo luật Chăm sóc Y tế Giá cả phải chăng (ACA), trong khi Cộng hòa chỉ muốn thông qua một dự luật ngân sách sạch để duy trì hoạt động chính phủ. Các khoản trợ cấp này chưa hết hạn cho đến cuối năm, nhưng nếu không được gia hạn, hơn 20 triệu người Mỹ có thể phải đối mặt với mức phí bảo hiểm, đồng chi trả và khấu trừ tăng vọt.

“Người lao động Mỹ và hệ thống y tế của họ – đó là điều chúng tôi đang chiến đấu để bảo vệ và củng cố,” Jeffries khẳng định.

Nguồn CNN

Các nghị sĩ Dân chủ tại Hạ viện đã tụ họp trong Điện Capitol tối thứ Hai trong một phiên họp chiến lược vào giờ chót, với hai mục tiêu rõ rệt: củng cố sự đoàn kết nội bộ giữa thế bế tắc ngân sách đảng phái, và buộc các lãnh đạo Cộng hòa trở lại bàn đàm phán nhằm ngăn chặn nguy cơ chính phủ đóng cửa.

Trong căn phòng họp kín ở tầng hầm Quốc hội, Lãnh đạo Thiểu số Hạ viện Hakeem Jeffries (Dân chủ – New York) cùng ban lãnh đạo đảng đã kêu gọi toàn thể Dân chủ thống nhất chống lại kế hoạch chi tiêu của Cộng hòa – một bản dự luật không bao gồm các điều khoản y tế mà phe Dân chủ coi là điều kiện tiên quyết để ủng hộ.

“Vấn đề ở đây là những gì đảng Cộng hòa đã làm với hệ thống y tế quốc gia này,” Dân biểu Rosa DeLauro (Dân chủ – Connecticut), thành viên cao cấp Ủy ban Chuẩn chi Hạ viện, tuyên bố. “Họ đã tạo ra một cuộc khủng hoảng, và trong nhiều khía cạnh, là một khủng hoảng tức thì. Điều đó sẽ khiến chi phí của người dân Mỹ tăng cao, trong khi gánh nặng sinh hoạt đã đè nặng lên mọi gia đình.”

Dù vậy, nỗ lực này dường như khó có khả năng thành công trong việc kéo Cộng hòa trở lại bàn đàm phán trước giờ hạn. Lãnh đạo Cộng hòa đã hủy toàn bộ phiên biểu quyết trong tuần, gần như không có nghị sĩ GOP nào ở Washington. Hàng chục nghị sĩ Dân chủ trở lại Capitol Hill tuần này gần như chiếm trọn phía Hạ viện. Và cuộc họp với Tổng thống Trump tại Tòa Bạch Ốc chỉ dừng ở những lời đổ lỗi, không hé lộ bất kỳ dấu hiệu nào của một thỏa thuận.

Phe Dân chủ kỳ vọng hình ảnh đối lập này — họ có mặt ở Washington, còn phe Cộng hòa vắng bóng — sẽ giúp cử tri thấy ai thực sự chiến đấu cho một thỏa thuận.

“Tối hậu thư là nửa đêm thứ Ba, nhưng họ chẳng có mặt ở đây để làm gì cả,” Dân biểu Steve Cohen (Dân chủ – Tennessee) nói. “Chúng tôi ở đây, còn họ thì không. Quá rõ ràng rồi,” Dân biểu Jim Costa (Dân chủ – California) tiếp lời.

Trọng tâm yêu cầu của Dân chủ là gia hạn các khoản tín dụng thuế trong chương trình ObamaCare, vốn sẽ hết hạn cuối năm nay. Họ lo ngại nếu không kịp thời gia hạn, hàng triệu bệnh nhân sẽ đối mặt với mức phí bảo hiểm tăng vọt ngay từ ngày 1/1.

Lãnh đạo Cộng hòa thừa nhận cần xem xét vấn đề này, nhưng khẳng định chưa phải lúc — họ muốn lùi sang cuối năm, gắn với thỏa thuận chi tiêu dài hạn. “Đây rõ ràng là hành động bắt làm con tin,” Lãnh đạo Đa số Thượng viện John Thune (Cộng hòa – South Dakota) phản pháo sau cuộc họp ở Tòa Bạch Ốc.

Phe Dân chủ thì lập luận rằng thông báo tăng phí bảo hiểm sẽ được gửi ngay trong tháng 10, trước khi cổng đăng ký bảo hiểm mở vào ngày 1/11, và nếu không giải quyết kịp, nhiều người dân sẽ hoang mang và bỏ bảo hiểm. “Chúng tôi đứng lên để bảo vệ hệ thống y tế Mỹ đang bị phá bỏ,” Dân biểu Costa nhấn mạnh.

Bế tắc kéo dài khiến nguy cơ đóng cửa chính phủ vào cuối ngày thứ Ba ngày càng hiện rõ, kèm theo cuộc chiến đổ lỗi không khoan nhượng. Cộng hòa nói lỗi thuộc về Dân chủ, vì dự luật GOP đơn thuần là gia hạn mức chi tiêu hiện tại từng được Thượng viện thông qua với sự ủng hộ lưỡng đảng hồi tháng Ba.

Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson (Cộng hòa – Louisiana) tuyên bố: “Trong dự luật này không có gì mang tính đảng phái, không có điều khoản chính sách nào của riêng chúng tôi.”

Nhưng Jeffries phản bác: “Thỏa thuận chi tiêu hồi tháng Ba là một dự luật mang tính đảng phái, gây hại cho cựu chiến binh, trẻ em, gia đình, người cao tuổi, và hệ thống y tế của người dân Mỹ. Đó là lý do chúng tôi phản đối mạnh mẽ.”

Tối thứ Hai, trong khung cảnh Điện Capitol, hầu như không thấy rạn nứt nào trong hàng ngũ Dân chủ. Họ nhất loạt khẳng định sẽ đứng cùng lãnh đạo, đòi hỏi bảo vệ y tế, cho dù cái giá phải trả là một chính phủ ngừng hoạt động.

“Cử tri của chúng tôi,” Dân biểu Jasmine Crockett (Dân chủ – Texas) khẳng định, “không muốn chúng tôi làm điều gì gây hại cho họ.”

Nguồn The Hill