Một kiểm lâm viên tại Vườn quốc gia Yosemite đã bị sa thải sau khi treo lá cờ tự hào chuyển giới khổ lớn trên vách đá El Capitan, trong khi một số du khách cũng có nguy cơ bị truy tố vì vi phạm các quy định biểu tình được siết chặt dưới thời Tổng thống Donald Trump.

Shannon “SJ” Joslin, kiểm lâm kiêm nhà sinh vật học nghiên cứu loài dơi, cho biết họ đã treo lá cờ chuyển giới rộng 20 mét trên vách núi nổi tiếng này vào ngày 20/5 trong khoảng hai giờ, trước khi tự tháo xuống. Trong thư sa thải nhận tuần trước, Joslin bị cáo buộc “không thể hiện hành vi phù hợp” với tư cách một nhà sinh vật học, viện dẫn sự việc tháng Năm.

“Tôi thật sự đau lòng vì nhiều chính sách từ chính quyền hiện tại nhắm vào người chuyển giới, trong khi tôi là người phi nhị nguyên giới,” Joslin, 35 tuổi, chia sẻ với Associated Press. “Treo lá cờ là cách tôi nhắn nhủ với chính mình rằng… chúng ta đều an toàn trong các vườn quốc gia.” Nhưng Joslin cho rằng việc bị sa thải mang thông điệp ngược lại: “Nếu bạn là công chức liên bang và có bản sắc không phù hợp với chính quyền này, bạn buộc phải im lặng, nếu không sẽ bị loại bỏ.”

Quan chức vườn quốc gia cho biết họ đang phối hợp với Bộ Tư pháp Mỹ để xử lý các nhân viên và du khách vi phạm lệnh cấm biểu tình. Phát ngôn viên Rachel Pawlitz nói: “Chúng tôi đang tiến hành biện pháp hành chính với một số nhân viên và có thể truy tố hình sự một số du khách vì vi phạm luật liên bang liên quan đến biểu tình.”

Theo Joslin, nhóm treo cờ gồm bảy người leo núi, trong đó có hai kiểm lâm khác, hiện bị đình chỉ công tác để chờ điều tra.

Trước đây, nhiều loại cờ từng được treo trên El Capitan mà không bị xử lý, theo Joanna Citron Day, cựu công tố viên liên bang nay làm việc cho tổ chức bảo vệ nhân viên công vụ PEER. Bà nói nhóm đang đại diện Joslin, nhưng chưa có vụ kiện nào được khởi động.

Ngày 21/5, chỉ một ngày sau sự kiện, quyền Giám đốc Yosemite Ray McPadden đã ký quy định cấm treo băng rôn, cờ hoặc biển hiệu lớn hơn 1,5 mét vuông tại các khu vực được phân loại là “vùng hoang dã” hoặc “có tiềm năng hoang dã”, vốn chiếm tới 94% diện tích vườn quốc gia.

Quan chức Yosemite bảo vệ quy định này, cho rằng cần thiết để gìn giữ tính nguyên sơ và an toàn cho người leo núi. Lệnh cấm được đưa ra sau vụ việc hồi tháng Hai khi một nhóm treo lá cờ Mỹ lộn ngược trên El Capitan, gây chấn động dư luận.

Trong nhóm treo cờ còn có Pattie Gonia, nhà hoạt động môi trường kiêm drag queen, người dùng nghệ thuật biểu diễn để nâng cao nhận thức về bảo tồn. Gonia cho biết việc treo cờ chuyển giới nhằm nhấn mạnh rằng “bản dạng chuyển giới là tự nhiên.”

Chính quyền Trump đã hạn chế tiếp cận các dịch vụ y tế khẳng định giới, cấm phụ nữ chuyển giới tham gia thể thao nữ, loại bỏ người chuyển giới khỏi quân đội và thay đổi định nghĩa pháp lý về giới tính để loại trừ khái niệm bản dạng giới.

Gonia gọi việc sa thải Joslin là bất công, khẳng định: “SJ là một trụ cột được kính trọng trong cộng đồng Yosemite, một tình nguyện viên không ngừng cống hiến.”

Theo Jayson O’Neill của nhóm Save Our Parks, việc sa thải Joslin dường như nhằm đe dọa các nhân viên về hậu quả của việc bày tỏ quan điểm, trong bối cảnh chính quyền Trump cắt giảm mạnh lực lượng liên bang. Từ khi Trump nhậm chức, Cơ quan Công viên Quốc gia đã mất khoảng 2.500 nhân viên, giảm từ 10.000 xuống còn 7.500. Ông cũng đề xuất cắt giảm thêm 900 triệu USD ngân sách cho cơ quan này trong năm tới.

Trong khi đó, Pawlitz nói nhiều du khách đã than phiền về các cuộc biểu tình trái phép tại El Capitan. Luật Công viên Quốc gia từ lâu đã quy định các khu vực “Tu chính án Thứ Nhất” (First Amendment areas), nơi nhóm dưới 25 người có thể biểu tình không cần giấy phép. Yosemite có nhiều khu vực như vậy, bao gồm cả tại thung lũng Yosemite, nơi tọa lạc El Capitan. Các quy định này đã tồn tại hàng thập niên và vượt qua nhiều thách thức pháp lý, song Joslin và những người ủng hộ cho rằng việc áp dụng hiện nay mang tính chính trị, không còn trung lập.

Nguồn AP

WASHINGTON (AP) — Chính quyền Trump hôm thứ Ba thông báo đã thu hồi giấy phép an ninh của 37 quan chức an ninh quốc gia đương nhiệm và cựu quan chức, trong động thái được xem là một hành vi trả đũa nhằm vào những người từng phục vụ trong cộng đồng tình báo liên bang.

Một bản ghi nhớ của Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard cáo buộc các cá nhân bị nhắm tới đã tham gia “chính trị hóa hoặc vũ khí hóa thông tin tình báo” để phục vụ lợi ích cá nhân hay đảng phái, không bảo vệ được tài liệu mật, không “tuân thủ các chuẩn mực phân tích chuyên nghiệp” và có những hành vi “gây hại” khác. Tuy nhiên, bản ghi nhớ không đưa ra bằng chứng cụ thể để chứng minh các cáo buộc.

Phần lớn những người bị nhắm mục tiêu đã rời chính phủ từ nhiều năm trước, từng đảm nhiệm cả những vị trí cao cấp trong lĩnh vực an ninh quốc gia lẫn những vai trò ít được chú ý hơn. Một số từng tham gia vào các vấn đề mà Trump luôn tức giận, chẳng hạn như đánh giá của cộng đồng tình báo rằng Nga đã can thiệp vào cuộc bầu cử tổng thống 2016 để hỗ trợ ông. Vài người khác từng ký vào bức thư chỉ trích Trump năm 2019, vốn mới đây được khuếch tán trở lại trên mạng xã hội bởi Laura Loomer, một đồng minh thân cận của Trump.

Động thái này nằm trong chiến dịch rộng lớn hơn của chính quyền Trump nhằm sử dụng bộ máy nhà nước để trấn áp những người bị coi là đối thủ, đồng thời phản ánh sự thiếu tin tưởng kéo dài của Trump đối với đội ngũ tình báo sự nghiệp mà ông cho rằng luôn chống lại lợi ích của mình.

Việc thu hồi giấy phép an ninh đã trở thành một chiến lược thường trực của chính quyền, điều mà các nhà phê bình cảnh báo có thể làm nản lòng những tiếng nói bất đồng trong cộng đồng an ninh quốc gia — nơi vốn quen thuộc với việc tham khảo nhiều quan điểm khác nhau trước khi đưa ra đánh giá.

“Đây là những quyết định bất hợp pháp và vi hiến, đi ngược lại các chính sách và luật lệ đã được thiết lập hàng thập niên nhằm ngăn chặn đúng loại hành động này,” luật sư an ninh quốc gia Mark Zaid, người cũng bị chính quyền Trump tước giấy phép an ninh, tuyên bố. Ông gọi động thái này là đạo đức giả khi chính quyền cáo buộc những người khác “chính trị hóa hoặc vũ khí hóa tình báo.”

Bênh vực quyết định, Gabbard hôm thứ Ba viết trên X rằng hành động này được Trump chỉ đạo: “Việc được trao giấy phép an ninh là một đặc ân, không phải quyền lợi. Những ai trong cộng đồng tình báo phản bội lời thề với Hiến pháp và đặt lợi ích cá nhân lên trên người dân Mỹ đã phá vỡ sự tín nhiệm thiêng liêng mà họ cam kết bảo vệ.”

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Gabbard và các quan chức khác trong chính quyền Trump đang nỗ lực xem xét lại bản đánh giá của cộng đồng tình báo về sự can thiệp bầu cử của Nga, bao gồm cả việc giải mật một loạt tài liệu cũ nhằm gieo nghi ngờ về tính chính danh của kết luận đó.

Nhiều cuộc điều tra của chính phủ đã đi đến cùng một kết luận: Nga can thiệp sâu rộng vào bầu cử 2016, bao gồm cả hoạt động tin tặc nhằm đánh cắp và phát tán email của Đảng Dân chủ, cũng như chiến dịch truyền thông xã hội nhằm gieo rắc chia rẽ và tác động dư luận. Tuy nhiên, Trump từ lâu vẫn phủ nhận rằng Tổng thống Nga Vladimir Putin đã can thiệp để giúp mình, và Bộ Tư pháp dưới quyền ông đã cho phép một đại bồi thẩm đoàn mở cuộc điều tra có khả năng xem xét lại hành động của các quan chức thời Obama.

Giấy phép an ninh không chỉ quan trọng đối với những nhân viên chính phủ đương nhiệm mà còn với các cựu quan chức đang làm việc trong khu vực tư nhân, nơi yêu cầu họ vẫn phải có quyền tiếp cận thông tin mật. Việc tước giấy phép có thể khiến họ gặp khó khăn trong công việc.

Ngay ngày đầu tiên nhậm chức, Trump đã tuyên bố sẽ thu hồi giấy phép của hơn 40 cựu quan chức tình báo từng ký vào bức thư năm 2020, trong đó nhận định vụ laptop của Hunter Biden mang “dấu hiệu của một chiến dịch thông tin do Nga dàn dựng.”

Trump cũng đã tước giấy phép an ninh của cựu Tổng thống Joe Biden, cựu Phó Tổng thống Kamala Harris, và từng tìm cách làm điều tương tự với các luật sư thuộc nhiều hãng luật lớn, song bị tòa án liên bang ngăn chặn. Một số người nằm trong danh sách bị tước giấy phép lần này từng tham gia đội ngũ an ninh quốc gia của Biden. Nhiều người cho biết họ chỉ biết về quyết định của Gabbard qua tin tức báo chí hôm thứ Ba và hiện đang cân nhắc khả năng khởi kiện.