Home Blog Page 46

QUỐC HỘI CỘNG HÒA CÔNG BỐ LỜI KHAI CỦA JACK SMITH VỀ TRUMP PHẠM LUẬT

CALITODAY (31/12/2025): Jack Smith là Công tố viên đặc biệt dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden đã điều tra vụ Donald Trump xách động đám đông tấn công vào Điện Capitol ngày 06/1/2021 nhằm đảo ngược kết quả bầu cử năm 2020, đòi treo cổ Phó Tổng thống Mike Pence vì không công bố Trump đắc cử thay vì Joe Biden.

Vụ nầy đã khiến Donald Trump căm hận Jack Smith và tìm cách truy tố Jack Smith cho ở tù mục gông.

Các Dân biểu Cộng Hòa của Trump buộc Jack Smith ra điều trần trong một phiên họp kín suốt 9 tiếng đồng hồ trong khi Jack Smith đòi hỏi cuộc điều trần phải được công khai để toàn thể người dân Hoa Kỳ và Thế giới cùng biết.

Các Luật sư của Jack Smith phổ biết yêu cầu của Jack Smith đòi hỏi Quốc hội Cộng Hòa phải công khai biên bản cuộc điều trần nầy và với áp lực của phe Dân Chủ trong lưỡng viện Quốc Hội nên hôm nay, Chủ tịch Ủy ban Tư pháp Hạ viện Jim Jordan (đảng Cộng hòa – bang Ohio) vào thứ Tư 31/12 đã công bố biên bản cuộc lấy lời khai của ủy ban với cựu công tố viên đặc biệt Jack Smith, liên quan đến các cuộc điều tra và truy tố của nhóm ông đối với Tổng thống Donald Trump.

Trước đó trong tháng này, các luật sư của Smith đã gửi thư cho ông Jordan yêu cầu công khai buổi lấy lời khai kín này. Trong lời khai, Smith đã bảo vệ quyết định truy tố ông Trump với cáo buộc tìm cách lật ngược kết quả cuộc bầu cử năm 2020.

Cựu công tố viên đặc biệt Jack Smith cho Quốc hội biết rằng ông vẫn đang cân nhắc việc truy tố một số đồng phạm của Tổng thống Donald Trump trong các nỗ lực lật ngược kết quả bầu cử năm 2020, khi Trump giành chiến thắng nhiệm kỳ thứ hai vào năm 2024.

Phát biểu của Smith là một trong những điểm nổi bật từ bản sao kê 250 trang của buổi điều trần, do Ủy ban Tư pháp Hạ viện công bố vào thứ Tư 31/12, bao gồm nhiều câu hỏi lặp đi lặp lại từ các nhà lập pháp về việc liệu cuộc điều tra của ông có mang động cơ chính trị hay không.

Bản sao kê này được công bố sau những kêu gọi minh bạch, sau buổi điều trần kín với Quốc hội vào ngày 17 tháng 12. Cuộc điều tra của ông về những nỗ lực bị cáo buộc của Trump và một số đồng phạm nhằm lật ngược kết quả bầu cử năm 2020 đã bị một số thành viên đảng Cộng hòa chỉ trích nặng nề là mang động cơ chính trị.

Smith dự định truy tố thêm đồng phạm
Cựu công tố viên đặc biệt Jack Smith đã được hỏi tại sao ông chưa truy tố các đồng phạm bị cáo buộc trong vụ án, bao gồm cựu Thị trưởng New York Rudy Giuliani và Sidney Powell.

“Chúng tôi — đội ngũ của tôi — đã xác định rằng chúng tôi có bằng chứng để truy tố một số người tại một thời điểm nhất định,” Smith nói với các thành viên Quốc hội vào đầu tháng 12. “Tại thời điểm Tổng thống Trump tái đắc cử, tôi chưa đưa ra quyết định cuối cùng về vấn đề đó, có nghĩa là văn phòng của chúng tôi sẽ bị đóng cửa.”

Smith còn được hỏi tại sao vụ án không được xây dựng từ những nhân chứng hoặc nghi phạm cấp thấp hơn, mà dường như lại “tập trung một cách cực kỳ vào Trump.” Ông trả lời rằng, với số lượng người tham gia quá lớn, ông và nhóm của mình cần phải làm việc một cách ngắn gọn và cô đọng ngay từ đầu.

Tranh cãi về quyền tự do ngôn luận
Jack Smith cũng được hỏi về những lo ngại được báo cáo từ Bộ trưởng Tư pháp khi đó, Merrick Garland, rằng việc truy tố Trump về các cáo buộc gian lận bầu cử sẽ vi phạm quyền tự do ngôn luận theo Tu chính án thứ nhất.

Smith nói rằng ông và nhóm của mình đã biết khả năng sẽ có một biện pháp phòng thủ dựa trên quyền tự do ngôn luận, và họ muốn “làm rõ rằng đây không phải là việc can thiệp vào quyền Tu chính án thứ nhất của bất kỳ ai, mà là một vụ gian lận,” đồng thời bổ sung rằng tiền lệ của Tòa án Tối cao nghĩa là gian lận không được bảo vệ bởi Tu chính án.

“Nếu hành vi đó nhằm nhắm vào một chức năng chính phủ hợp pháp và được thực hiện với sự hiểu biết rằng đó là sai sự thật, thì không, chúng không được bảo vệ. Đó là quan điểm của tôi về việc gian lận không được Tu chính án thứ nhất bảo vệ,” ông nói.

Ông còn được các nhà lập pháp chất vấn về các cuộc bầu cử trước đây từng tranh cãi nhưng không dẫn đến truy tố. Smith cho biết điều khác biệt ở vụ án này là các nỗ lực “nhắm vào một chức năng chính phủ hợp pháp.”

Trump “không nghi ngờ gì” đã gây nguy hiểm cho Mike Pence
Khi được hỏi liệu Smith và nhóm của ông có tin rằng lời nói của Trump vào ngày 6 tháng 1 năm 2021 đã ảnh hưởng đến vụ tấn công vào Điện Capitol hay không, Smith nói rằng tổng thống đã gây ra vụ việc và từ chối ngăn chặn bạo lực.

“Trump thay vào đó đã đăng một dòng tweet mà, theo quan điểm của tôi, chắc chắn đã đặt sinh mạng của phó tổng thống của chính ông ấy vào nguy hiểm,” Smith nói, ám chỉ Mike Pence. “Và khi bạo lực đang diễn ra, ông ấy phải được nhân viên thúc ép nhiều lần mới làm bất cứ điều gì để dập tắt nó.”

Smith cũng nói rằng ông cảm thấy Pence đã phải trả giá vì đi ngược lại mong muốn của Trump vào ngày hôm đó trong việc chứng nhận kết quả bầu cử. Tuy nhiên, Pence đã không đồng ý làm nhân chứng trong vụ án.

Truy vấn hồ sơ điện thoại các thành viên Quốc hội
Các nhà lập pháp hỏi Smith về quyết định trát đòi hồ sơ điện thoại của các thành viên Quốc hội đang tại nhiệm, một động thái gây ra làn sóng phản đối hồi đầu năm.

Smith nói rằng vụ điều tra gọi là Arctic Frost, thuộc FBI, đã được Bộ Tư pháp phê duyệt để phát hành trát đòi hồ sơ điện thoại. Ông được hỏi liệu các thẩm phán có được thông báo ai là chủ sở hữu hồ sơ khi ký tài liệu yêu cầu AT&T và Verizon giao nộp hay không.

“Tôi không nghĩ chúng tôi đã xác định điều đó, vì tôi không nghĩ đó là chính sách của Bộ vào thời điểm đó,” ông nói.

Nói chuyện với Bannon sẽ không “hiệu quả”
Trong phần câu hỏi về việc xây dựng vụ án chống lại Trump và những người khác, Dân biểu Zoe Lofgren, một đảng viên Dân chủ California, cho biết Ủy ban ngày 6 tháng 1 đã cố gắng nói chuyện với các đồng minh của Trump là Steve Bannon, Peter Navarro và Roger Stone, trong đó hai người đầu tiên đã bị truy tố và vào tù, còn Stone đã phủ nhận quyền khai báo.

Lofgren hỏi liệu Smith có từng nói chuyện với ba người này không, ông trả lời rằng nhóm của ông chưa từng.

“Chúng tôi theo đuổi các hướng điều tra mà chúng tôi cho là hiệu quả nhất. Chúng tôi tập trung vào những gì cần thiết để hiểu đầy đủ phạm vi của âm mưu. Và với thái độ cực kỳ không hợp tác của những cá nhân mà bà nhắc đến, tôi không nghĩ việc hỏi họ sẽ mang lại kết quả,” Smith nói.

Vụ án không mang động cơ chính trị
Smith bị chất vấn về các cáo buộc từ Trump và những người khác rằng cuộc điều tra của ông có động cơ chính trị, do Bộ Tư pháp bị “vũ khí hóa” chống Trump dưới thời Tổng thống Joe Biden.

Smith liên tục phủ nhận các cáo buộc trong buổi điều trần ngày 17 tháng 12, đôi lúc trả lời thẳng thừng “không.”

“Tôi đưa ra các quyết định trong cuộc điều tra mà không xem xét đến liên kết chính trị, hoạt động, niềm tin hay việc tranh cử của Tổng thống Trump trong cuộc bầu cử năm 2024,” ông nói. “Chúng tôi hành động dựa trên sự thật và pháp luật, những bài học tôi học được từ sớm trong sự nghiệp công tố viên của mình.”

Smith khẳng định rằng ông và nhóm của mình tuân thủ các quy trình của Bộ Tư pháp và làm việc trong khuôn khổ pháp luật, trích dẫn lượng bằng chứng lớn cho phép ông tiến hành vụ án.

“Nếu được hỏi liệu có truy tố một cựu tổng thống dựa trên cùng những sự thật hôm nay hay không, tôi sẽ làm điều đó bất kể tổng thống đó là đảng Cộng hòa hay Dân chủ,” ông nói.

Phóng viên CNN chất vấn YouTuber có video về nhà trẻ ở Minnesota lan truyền mạnh

Một phóng viên của CNN đã chất vấn YouTuber Nick Shirley trong một phóng sự phát sóng tối thứ Ba 30/12 liên quan đến video lan truyền của anh, trong đó anh đến thăm các cơ sở nhà trẻ ở Minnesota do cộng đồng người Somali điều hành và cáo buộc họ gian lận.

Trong video — được Elon Musk và Phó Tổng thống Vance chia sẻ trong tuần này — Shirley gõ cửa nhiều trung tâm giữ trẻ khác nhau, chỉ ra rằng không thấy có trẻ em nào xuất hiện, và coi đó là bằng chứng cho thấy các cơ sở này đang thu tiền trái quy định.

Trong chương trình “Anderson Cooper 360” của CNN, phóng viên Whitney Wild đối chất với Shirley bên ngoài một trong những trung tâm xuất hiện trong video lan truyền của anh. Trung tâm này đặc biệt thu hút chú ý vì tấm biển viết sai chính tả: “Quality Learing Center”.

“Anh có đến vào giờ hoạt động bình thường khi anh đến thăm không?” Wild hỏi.

“Tôi đến lúc 11 giờ sáng, tôi tin là vậy, rồi hôm sau tôi cũng đến muộn hơn trong ngày,” Shirley trả lời, khi đang mặc một chiếc áo nỉ chế giễu lỗi chính tả của trung tâm. “Vấn đề không phải là tôi có đến đúng giờ hoạt động hay không; vấn đề là — cửa bị che kín, họ không cung cấp được thông tin gì, anh gọi vào số đó thì không ai trả lời.”

“Tôi không cố gắng đi vào bên trong, nhưng đáng lẽ phải có cách nào đó để ai đó có thể gọi vào số đó và có người trả lời. Đây không phải là những doanh nghiệp thật,” anh nói thêm.

“Nhưng chắc chắn anh không nghĩ rằng một nhà trẻ nên để cửa mở, đúng không? Anh không nên có thể tự do đi vào một nhà trẻ,” Wild nói.

“Phải có quầy lễ tân chứ,” Shirley đáp.

“Không, mọi nhà trẻ đều khóa cửa,” Wild phản hồi.

“Vậy được, cô đưa ra một điểm hợp lý,” Shirley nói. “Nhưng tại sao họ không thể cung cấp cho tôi thông tin về cách đăng ký cho một đứa trẻ?”

Wild cho biết cô đã gọi đến chính những cơ sở nhà trẻ mà Shirley từng ghé thăm, và chỉ có một nơi trả lời điện thoại.

YouTuber này trở nên nổi tiếng sau video dài 42 phút ghi lại việc anh tìm kiếm các chương trình chăm sóc trẻ em bị cho là gian lận ở Minnesota. Video hiện đã có hơn 100 triệu lượt xem trên nền tảng mạng xã hội X. Với máy quay ghi hình, Shirley gây áp lực lên nhân viên tại các trung tâm về việc trẻ em đang ở đâu, khiến họ rõ ràng cảm thấy không thoải mái.

Trong khi nhiều đồng minh của ông Trump coi video này là bằng chứng cho thấy gian lận trong các dịch vụ xã hội ở Minnesota vẫn tiếp diễn mà không bị chính quyền bang kiểm soát, thì những người khác chỉ ra rằng nhiều trẻ em có thể đang ở trường vào thời điểm Shirley đến thăm.

Ở phần sau của phóng sự, Wild hỏi Shirley liệu anh có biết rằng trong những năm gần đây đã có khoảng 80 bản cáo trạng liên quan đến gian lận dịch vụ xã hội ở Minnesota hay không, và anh tuyên bố mình đã phát hiện ra 110 triệu USD gian lận chỉ trong một ngày.

“Làm sao anh biết rằng tất cả những cáo buộc anh đưa ra là đúng?” Wild hỏi.

“Làm sao tôi biết chúng đúng ư? Chà… chúng tôi đã cho các bạn thấy điều gì đang xảy ra, và rồi các bạn có thể tự đưa ra phân tích của mình,” anh đáp.

“Vậy chúng tôi có thể tự phân tích. Anh có chắc chắn 100% rằng mình đúng không?” Wild hỏi tiếp.

“Đúng, tôi chắc chắn 100% là tôi đúng,” Shirley nói.

Sau đó, ê-kíp CNN quay cảnh trẻ em được đưa vào trung tâm, làm mờ khuôn mặt các em khi phát sóng.

“Anh đang nói đây là một nhà trẻ gian lận. Nhưng lúc này có trẻ em đang được đưa vào,” Wild nói với Shirley.

“Vâng, ủy viên phụ trách trẻ em đã nói rõ cách đây một tuần rằng nơi này đã bị đóng cửa. Họ đang xuất hiện trở lại ngay bây giờ,” anh nói.

Bà Tikki Brown, Ủy viên của Sở Trẻ em, Thanh thiếu niên và Gia đình mới thành lập của Minnesota, đã phản hồi về video trong tuần này. Bà cho biết các trung tâm được nhắc đến đều có giấy phép còn hiệu lực, ngoại trừ trung tâm có tên viết sai chính tả, nơi mà bà nói đã đóng cửa vào tuần trước.

“Mặc dù chúng tôi có câu hỏi về một số phương pháp được sử dụng trong video, chúng tôi vẫn rất nghiêm túc xem xét những lo ngại về gian lận mà video nêu ra,” bà nói.

“Đã có các cuộc điều tra đang diễn ra đối với một số trung tâm đó. Không cuộc điều tra nào phát hiện ra bằng chứng gian lận,” bà nói thêm.

Bộ Tư pháp đã truy tố hàng chục người kể từ năm 2022 trong một cuộc điều tra tập trung vào các cáo buộc gian lận trong các chương trình của Sở Dịch vụ Nhân sinh Minnesota.

Thống đốc Minnesota Tim Walz đã cáo buộc chính quyền Trump lợi dụng vụ bê bối này để “làm tổn hại đến những người lao động Minnesota.” Các quan chức của ông Trump cho biết họ đang cân nhắc việc thu hồi quốc tịch của những người Somali liên quan đến các vụ gian lận.

Trump chỉ trích Karen Bass sau phát biểu về các đặc vụ Tuần tra Biên giới gốc Hispanic

Tổng thống Trump hôm thứ Tư 31/12 đã công kích Thị trưởng Los Angeles Karen Bass vì những phát biểu của bà về việc các đặc vụ Tuần tra Biên giới Mỹ có nguồn gốc Hispanic chỉ nhận công việc này vì lý do tài chính.

“Chủ tịch Hội đồng Tuần tra Biên giới Quốc gia Paul Perez và lực lượng Tuần tra Biên giới đã làm một công việc tuyệt vời, và tôi rất tự hào khi hơn một nửa trong số họ là người gốc Hispanic — điều mà Thị trưởng Los Angeles kém cỏi, Karen Bass (người thậm chí còn chưa cấp giấy phép cho những người đang xây dựng lại nhà cửa sau vụ cháy kỷ lục vừa qua), cùng các chính trị gia hạng ba khác, lại đi phàn nàn,” Trump viết trên Truth Social.

Bài đăng của tổng thống tiếp tục: “Số lượng nhập ngũ của chúng ta đang ở MỨC KỶ LỤC, và chúng tôi sẽ giữ vững điều đó. Không có nhóm nào mà tôi tự hào hơn Tuần tra Biên giới và ICE, và không ai hiểu Biên giới tốt hơn cộng đồng người Hispanic tuyệt vời của chúng ta, những người tiếp tục, LÀM NƯỚC MỸ VĨ ĐẠI TRỞ LẠI!”

The Hill đã liên hệ với văn phòng của bà Bass để xin bình luận.

Người dẫn chương trình Wolf Blitzer của CNN đã hỏi bà Bass về phản ứng của bà trước một báo cáo mới của CNN cho thấy ngày càng nhiều người Mỹ gốc Hispanic gia nhập lực lượng Tuần tra Biên giới.

“Tôi nghĩ rằng những đặc vụ Tuần tra Biên giới đó sẽ gặp nhiều khó khăn khi họ ra thực địa và chứng kiến những gì thực sự xảy ra trong đời sống thực, tách biệt với những gì họ được huấn luyện,” bà nói với Blitzer. “Nhưng tôi cũng hiểu rằng động lực chính của họ là tài chính. Tôi nghĩ điều đó chỉ phản ánh tình cảnh tài chính mà hàng triệu người Mỹ đang phải đối mặt.”

Perez xuất hiện trên Fox News hôm thứ Tư và nói rằng Bass “không biết mình đang nói gì” và rằng những phát biểu của bà đã khiến các đặc vụ Tuần tra Biên giới gốc Hispanic cảm thấy bị xúc phạm.

“Chúng tôi đều là đặc vụ Tuần tra Biên giới, chúng tôi đều muốn làm tốt công việc,” Perez nói với đồng dẫn chương trình Fox News Griff Jenkins. “Điều bà ấy nên tập trung vào — và điều đáng buồn — là việc bà ấy duy trì một thành phố ‘trú ẩn’ và không cho phép Sở Cảnh sát Los Angeles hỗ trợ Tuần tra Biên giới hoặc Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan.”

Bass từ lâu thường xuyên chỉ trích tổng thống Trump, và ngược lại. Sau khi Trump gợi ý sử dụng quân đội để huấn luyện tại các thành phố do đảng Dân chủ lãnh đạo, Bass cáo buộc ông “tạo ra chiến tranh ngay trong lòng” các thành phố này.

Trước đó, Trump đã gọi Bass và Thống đốc California Gavin Newsom (D) là “kém cỏi” trong những tháng sau khi cháy rừng tàn phá nhiều khu vực của Los Angeles vào tháng Giêng. Khi được hỏi về điều này trên CNN, Bass gọi nhận xét của ông Trump là “vớ vẩn”.

“Tôi biết ông ấy đang có mối bất hòa kéo dài với thống đốc Gavin Newsom, nhưng, bạn biết đấy, ông ấy lại gọi tất cả mọi người là kém cỏi,” bà nói với người dẫn CNN Erin Burnett vào tháng Tám. “Ông ấy đã gọi tất cả các thị trưởng của những thành phố mà ông ấy nhắm tới là kém cỏi. Vì vậy, điều đó khiến bạn phải tự hỏi ông ấy đưa ra những đánh giá đó như thế nào, nhưng rõ ràng là chúng không dựa trên sự thật.”

Trump chấm dứt hợp đồng với National Links Trust về thuê các sân golf ở Washington, D.C.

Chính quyền của Tổng thống Trump đã chấm dứt một thỏa thuận thuê đất với National Links Trust (NLT), tổ chức phi lợi nhuận theo mô hình hợp tác công – tư tại Washington, D.C., đơn vị đã giám sát và vận hành ba sân golf công cộng của thủ đô trong suốt nửa thập kỷ qua.

Thông tin về việc chấm dứt hợp đồng thuê, được The Hill xác nhận vào thứ Tư 31/12, cho biết NLT đã vi phạm hợp đồng với Cơ quan Công viên Quốc gia (NPS), đơn vị sở hữu khu đất nơi ba sân golf được xây dựng.

Được ký kết vào năm 2020, thỏa thuận này được thiết lập giữa NPS và NLT với mục tiêu tái thiết kế và cải tạo các địa điểm lịch sử nơi các sân golf tọa lạc, bằng nguồn tiền từ các nhà tài trợ tư nhân và chính quyền Đặc khu Columbia.

Tuy nhiên, chính quyền Trump cho rằng Cơ quan Công viên Quốc gia, trực thuộc Bộ Nội vụ, đã không thực hiện các nghĩa vụ cải tạo vốn tại mỗi trong ba sân golf một cách kịp thời.

“Chính quyền Trump tự hào về việc hoàn thành công việc vì người dân Mỹ và hợp tác với những đối tác có cùng mục tiêu,” Bộ Nội vụ cho biết trong một tuyên bố gửi tới The Hill hôm thứ Tư.

Trong một tuyên bố riêng cùng ngày, NLT cho biết họ “vô cùng bàng hoàng” khi nhận được thông báo chấm dứt hợp đồng và vẫn “hoàn toàn không đồng ý với cách chính quyền mô tả rằng NLT đang vi phạm hợp đồng thuê.”

“Chúng tôi luôn có mối quan hệ làm việc hiệu quả và hợp tác với Cơ quan Công viên Quốc gia, và đã phối hợp chặt chẽ trong mọi khía cạnh của hoạt động sân golf cũng như các dự án phát triển,” tổ chức phi lợi nhuận này cho biết. “Việc chấm dứt hợp đồng có hiệu lực ngay lập tức.”

NLT đã đồng ý tiếp tục ở lại “trong thời gian trước mắt” với tư cách là đơn vị vận hành để các sân golf ở Washington có thể tiếp tục mở cửa, nhưng tất cả các dự án cải tạo dài hạn sẽ lập tức bị dừng lại, bao gồm dự án phục hồi Công viên Rock Creek đang triển khai và các dự án khác dự kiến tại East Potomac Golf Links và Langston Golf Course.

Trong những tuần gần đây, thông tin cho rằng chính phủ đang cân nhắc chấm dứt hợp đồng thuê đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ rộng khắp từ các lãnh đạo địa phương và những người yêu thích golf công cộng, đồng thời dẫn đến suy đoán rằng tổng thống có thể đang nhắm đến việc tái phát triển các khu đất này.

Hệ thống sân golf công cộng của Washington, D.C. được biết đến rộng rãi trong khu vực và trên toàn quốc nhờ mức phí phải chăng, cảnh quan đẹp và giá trị lịch sử.

Một nguồn tin am hiểu sự việc nói với The Hill tuần trước rằng NLT đã thuê đội ngũ luật sư mới và đang cân nhắc khởi kiện nếu hợp đồng thuê bị chấm dứt.

“Đây không phải là thông tin mà chúng tôi mong muốn gửi đi, và chúng tôi đã làm việc không mệt mỏi để cố gắng tránh kết cục này,” NLT cho biết hôm thứ Tư. “Dù việc chấm dứt này là một bước thụt lùi lớn, chúng tôi vẫn kiên định hy vọng rằng có thể tìm ra một hướng đi phía trước nhằm bảo tồn golf công cộng với chi phí phải chăng và dễ tiếp cận tại thủ đô của quốc gia cho các thế hệ mai sau.”

Bộ Tư pháp vẫn đang rà soát 5,2 triệu trang hồ sơ Epstein: Báo cáo

Bộ Tư pháp Mỹ (DOJ) hiện vẫn còn 5,2 triệu trang tài liệu cần rà soát trong vụ án của Jeffrey Epstein, kẻ phạm tội tình dục đã bị kết án, theo Reuters đưa tin hôm thứ Tư 31/12.

Đạo luật Minh bạch Hồ sơ Epstein (Epstein Files Transparency Act), được Quốc hội thông qua và Tổng thống Trump ký ban hành, đặt hạn chót ngày 19/12 để DOJ công bố toàn bộ tài liệu thu thập được trong quá trình điều tra Epstein.

Các Dân biểu Ro Khanna (Dân chủ – California) và Thomas Massie (Cộng hòa – Kentucky), những người đồng bảo trợ dự luật, đã chỉ trích mạnh mẽ DOJ vì chậm trễ trong việc công bố các tài liệu liên quan.

Phó Tổng chưởng lý Todd Blanche cho biết hôm thứ Tư hôm nay trên nền tảng mạng xã hội X rằng các luật sư từ DOJ, FBI, Khu vực Nam Florida và Khu vực Nam New York “đang làm việc suốt ngày đêm, kể cả trong kỳ nghỉ lễ” để rà soát tài liệu nhằm tuân thủ luật.

“Thực sự là cách tiếp cận huy động toàn bộ lực lượng, và chúng tôi đang đề nghị càng nhiều luật sư càng tốt dành thời gian rà soát những tài liệu còn lại,” ông nói tiếp. “Các phần cần biên tập/xóa thông tin để bảo vệ nạn nhân cần thời gian, nhưng điều đó sẽ không ngăn cản việc công bố các tài liệu này.”

Chính quyền Trump đã công bố đợt tài liệu thứ ba liên quan đến nhà tài chính tai tiếng này vào tuần trước, sau khi công bố hai đợt đầu tiên vào các ngày 19 và 20/12. Trước đó trong tháng này, DOJ cũng phát hiện thêm hơn 1 triệu tài liệu bổ sung.

Trong đợt tài liệu mới nhất, một công tố viên liên bang cho biết trong một email gửi cho người nhận không nêu tên rằng Trump “đã di chuyển trên máy bay riêng của Epstein nhiều lần hơn so với những gì từng được báo cáo trước đây (hoặc những gì chúng tôi biết)” vào những năm 1990.

Tổng thống Trump đã phủ nhận mọi hành vi sai trái liên quan đến Epstein, cho biết ông đã cấm Epstein vào khu nghỉ dưỡng Mar-a-Lago ở Florida vì “dẫn” phụ nữ ra khỏi câu lạc bộ. Trump cũng khẳng định đã cắt đứt hoàn toàn quan hệ với Epstein vào năm 2004 — một năm trước khi cảnh sát Palm Beach, Florida, bắt đầu điều tra Epstein về các cáo buộc mại dâm trẻ em.

Email nói trên cũng tiết lộ thông tin về một chuyến bay mà Trump và Epstein là hai hành khách duy nhất được liệt kê, đi cùng với một người được mô tả là “khi đó 20 tuổi”, tên đã bị DOJ bôi đen.

Các nhà lập pháp ở cả hai đảng và cả hai viện Quốc hội đã phản đối việc trì hoãn công bố hồ sơ — bất chấp lập luận của Blanche rằng việc biên tập là cần thiết để bảo vệ danh tính nạn nhân. Một số người thậm chí đã đe dọa sẽ có hành động pháp lý.

Dân biểu Cộng hòa Colorado chỉ trích Trump bác bỏ dự luật về đường ống nước sạch

Dân biểu Đảng Cộng hòa Colorado Lauren Boebert đã chỉ trích mạnh mẽ Tổng thống Donald Trump vào tối thứ Ba 30/12 sau khi Trump bác bỏ dự luật của bà về việc tài trợ cho một dự án đường ống nước sạch ở khu vực đông nam của bang.

Dự luật của Boebert, được gọi là Đạo luật Hoàn thành Đường ống Arkansas Valley (Finish the Arkansas Valley Conduit Act), nhằm hoàn thành một dự án đường ống đã được lên kế hoạch từ lâu tại Đồng bằng phía Đông Colorado bằng cách cho phép các cộng đồng địa phương có các phương án thanh toán linh hoạt hơn để tài trợ chi phí xây dựng.

Dân biểu Boebert cho rằng việc tổng thống bác bỏ dự luật là một “cú tát vào mặt” các cử tri trong khu vực của bà, những người đã ủng hộ ông Trump với cách biệt hai con số trong cuộc bầu cử năm 2024.

“Không gì thể hiện ‘Nước Mỹ trước tiên’ như việc từ chối cung cấp nước sạch cho 50.000 người ở Đông Nam Colorado, nhiều người trong số đó đã nhiệt tình bỏ phiếu cho ông ấy trong cả ba cuộc bầu cử,” Boebert nói trong một tuyên bố gửi tới một cơ quan truyền thông địa phương vào thứ Ba 30/12. “Chắc tôi đã bỏ lỡ buổi mít-tinh mà ông ấy đứng ở Colorado và hứa sẽ phá vỡ các dự án cơ sở hạ tầng nước quan trọng.”

“Nhưng này, nếu chính quyền này muốn để lại di sản bằng cách ngăn chặn các dự án cung cấp nước cho người dân nông thôn — thì đó là lựa chọn của họ,” bà tiếp tục.

Dự án đường ống dài 130 dặm, vốn gặp nhiều khó khăn về tài trợ, đã khởi công vào năm 2023 và sẽ cung cấp nước uống an toàn cho 39 cộng đồng, theo các nhà tài trợ của dự luật. Tuyến dẫn này lần đầu được đề xuất bởi cựu Tổng thống John F. Kennedy.

Dự luật đã được cả hai viện Quốc hội thông qua nhất trí bằng hình thức bỏ phiếu giọng nói — một phương pháp thường dành cho những dự luật không gây tranh cãi. Hiện chưa rõ liệu Lãnh đạo đa số Thượng viện John Thune và Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson có cho phép bỏ phiếu vượt quyền bác bỏ của Trump hay không.

Tòa Bạch Ốc lập luận rằng dự án đường ống này lãng phí tiền thuế của người dân và nên do chính quyền địa phương tài trợ.

“Đủ là đủ,” Trump viết trong một tuyên bố đăng trên X thông báo việc bác bỏ dự luật. “Chính quyền của tôi cam kết ngăn cản việc người đóng thuế Mỹ phải chi trả cho những chính sách đắt đỏ và không đáng tin cậy. Chấm dứt chi phí khổng lồ từ các khoản trợ cấp của người đóng thuế và khôi phục sự lành mạnh về tài chính là điều thiết yếu cho tăng trưởng kinh tế và sức khỏe tài chính của quốc gia.”

Tuyên bố gay gắt của Boebert đánh dấu sự khác biệt so với việc bà thường ca ngợi chương trình nghị sự của Trump tại Quốc hội. Dân biểu này, người trước đó từng thách thức Trump về các hồ sơ Epstein, cũng bày tỏ nghi ngờ liệu việc tổng thống bác bỏ dự luật đường ống nước lưỡng đảng của bà có phải là hành động trả thù chính trị hay không.

“Chúng tôi chân thành hy vọng việc bác bỏ này không liên quan đến việc trả thù chính trị vì tôi đã lên tiếng chỉ trích tham nhũng và yêu cầu trách nhiệm giải trình,” Boebert nói trong tuyên bố. “Người dân Mỹ xứng đáng có những nhà lãnh đạo đặt con người lên trên chính trị.”

Dân biểu Colorado là một trong bốn người ký đơn yêu cầu giải tán (discharge petition) kích hoạt bỏ phiếu về dự luật lưỡng đảng buộc Bộ Tư pháp công khai hồ sơ liên quan đến kẻ phạm tội tình dục đã qua đời Jeffrey Epstein vào tháng 11.

Bộ Tư pháp đã bắt đầu công bố một lượng lớn tài liệu sau khi Trump ký dự luật thành luật, mặc dù các nhà phê bình cho rằng cơ quan này đang thách thức Quốc hội bằng cách không công bố tất cả hồ sơ theo thời hạn luật định.

Các Thượng Nghị sĩ Đảng Dân chủ Colorado Michael Bennet và John Hickenlooper, những người tài trợ dự luật đường ống trong Thượng viện, đã lên án việc Trump bác bỏ dự luật vào tối thứ Ba.

“Đây không phải là điều hành đất nước. Đây là một tour trả thù,” Bennet viết trên X.

Bộ đôi này đang chặn xem xét một loạt dự toán trong Thượng viện, trích dẫn kế hoạch của chính quyền Trump nhằm giải thể một phòng thí nghiệm khí hậu và thời tiết quốc gia tại Boulder, Colorado. Giám đốc Ngân sách Tòa Bạch Ốc Russ Vought lập luận cơ sở này là “một trong những nguồn cảnh báo khí hậu lớn nhất ở nước Mỹ.”

Tổng thống đã tuyên bố “các biện pháp nghiêm khắc” đối với Colorado vào tháng 8 nếu bang này không thả cựu Thư ký Quận Mesa Tina Peters, 70 tuổi, người đang thụ án chín năm tù sau khi bị kết tội can thiệp vào máy bỏ phiếu trong cuộc bầu cử năm 2020.

Trump đã ân xá cho Peters vào tháng 12, mặc dù hành động này chủ yếu mang tính tượng trưng vì cựu quan chức bầu cử đã bị kết tội theo luật tiểu bang.

Trump cũng bác bỏ dự luật vào thứ Ba cho phép cấp thêm đất cho Bộ tộc Miccosukee trong Vườn quốc gia Everglades. Dự luật lưỡng đảng này đã được Hạ viện và Thượng viện thông qua bằng hình thức bỏ phiếu giọng nói.

Trump thông báo sẽ rút Vệ binh Quốc gia khỏi Los Angeles, Chicago và Portland

Việc triển khai các thành viên Vệ binh Quốc gia đã dấy lên các câu hỏi pháp lý.

Các binh sĩ Vệ binh Quốc gia sẽ được rút khỏi Chicago, Los Angeles và Portland, Oregon, Tổng thống Donald Trump thông báo trong một bài đăng trên mạng xã hội vào thứ Tư 31/12.

Quyết định này được đưa ra một tuần sau khi Tòa án Tối cao giữ lệnh cấm việc triển khai Vệ binh Quốc gia của chính quyền tới Chicago, cho rằng tổng thống “đến nay vẫn chưa xác định được nguồn thẩm quyền cho phép quân đội thực thi luật pháp tại Illinois.”

Trump không nhắc đến thất bại tại Tòa án Tối cao khi thông báo việc rút Vệ binh Quốc gia. Ông cũng không giải thích chi tiết về quyết định này, và gợi ý rằng các binh sĩ có thể “trở lại” trong tương lai nếu tỉ lệ tội phạm tăng cao.

“Chúng tôi đang rút Vệ binh Quốc gia khỏi Chicago, Los Angeles và Portland, mặc dù TỘI PHẠM đã giảm đáng kể nhờ có những Người Yêu nước tuyệt vời này ở các thành phố đó, và CHỈ nhờ vào điều đó. Portland, Los Angeles và Chicago đã HOÀN TOÀN không ổn nếu không có sự can thiệp của Chính phủ Liên bang. Chúng tôi sẽ trở lại, có thể với một hình thức mạnh mẽ hơn nhiều, khi tội phạm bắt đầu tăng trở lại – chỉ là vấn đề thời gian!” Trump viết trong bài đăng.

Thông báo của Trump gợi ý rằng chính quyền sẽ tuân thủ phán quyết của Tòa án Tối cao – phán quyết này ủng hộ quyết định của một thẩm phán liên bang về việc triển khai Vệ binh Quốc gia Illinois tại Chicago – đối với một số hoạt động triển khai liên bang  khác trong nước, bao gồm Portland và Los Angeles.

Theo Bộ Chỉ huy Phía Bắc Hoa Kỳ (U.S. Northern Command), 300 binh sĩ Vệ binh Illinois đã được kích hoạt tại Chicago và 100 binh sĩ Vệ binh Oregon tại Portland – nhưng không ai tham gia các hoạt động do vụ án Tòa án Tối cao đang chờ giải quyết. 100 binh sĩ Vệ binh California đang thực hiện nhiệm vụ bảo vệ liên bang cho các nhân viên ICE, nhưng đã tạm dừng hoạt động từ ngày 15 tháng 12, theo Northern Command.

HẠNH DƯƠNG

Tổng hợp.

Trong biên bản điều trần, Jack Smith bảo vệ quyết định truy tố ông Trump

Jack Smith – cựu công tố viên đặc biệt, người từng hai lần truy tố ông Donald Trump – đã lên tiếng bảo vệ quyết định của mình trong buổi điều trần kín kéo dài tám giờ trước Ủy ban Tư pháp Hạ viện ngày 17/12. Biên bản ghi lời khai được phe Cộng hòa công bố hôm thứ Tư.

Ông Smith, vốn bị ông Trump và các đồng minh tấn công là “đảng phái thiên lệch,” dành phần lớn thời gian để bác bỏ hàng loạt cáo buộc từ phía Cộng hòa – bao gồm tuyên bố cho rằng ông đã thu thập sai quy định dữ liệu cuộc gọi liên quan các nghị sĩ thân Trump.

“Cuộc điều tra của chúng tôi đã thu thập được chứng cứ vượt qua ngưỡng ‘nghi ngờ hợp lý’ rằng Tổng thống Trump tham gia một âm mưu phạm tội nhằm lật ngược kết quả bầu cử 2020 và ngăn cản việc chuyển giao quyền lực hợp pháp,” ông nói trong biên bản.

Ông cũng tìm cách phản bác luận điệu phổ biến trong phe ủng hộ Trump: rằng tổng thống là nạn nhân bị truy đuổi vì thù hằn chính trị.

Trong buổi điều trần, Jack Smith nói ông hiểu rõ nguy cơ bị ông Trump trả đũa:
“Tôi hoàn toàn ý thức rằng tổng thống sẽ tìm cách trả thù tôi nếu có cơ hội.”

Dù nói với giọng thận trọng và nhỏ tiếng đến mức đôi lúc được yêu cầu “nói lớn hơn”, ông Smith mạnh mẽ bảo vệ Bộ Tư pháp và FBI – những cơ quan bị ông Trump công kích, sa thải nhân sự và hạ uy tín công khai. Ông gọi các đòn tấn công này là “sai lệch và gây hiểu lầm.”

Jack Smith được bổ nhiệm cuối năm 2022 để giám sát hai cuộc điều tra liên quan Trump: giữ tài liệu mật trái phép tại Florida và gây sức ép nhằm đảo ngược kết quả bầu cử 2020. Ông đã rút cả hai vụ kiện sau khi ông Trump đắc cử nhiệm kỳ hai, căn cứ vào phán quyết tòa cho rằng tổng thống đương nhiệm không thể bị truy tố.

Phần lớn nội dung điều trần xoay quanh cáo buộc can thiệp bầu cử. Một thẩm phán liên bang do ông Trump bổ nhiệm tại Florida đã ra lệnh chặn công bố báo cáo liên quan vụ tài liệu mật, khiến ông Smith không thể trả lời nhiều câu hỏi về hồ sơ đó.

Ủy ban Tư pháp Hạ viện trước đó đã đề nghị truy cứu hình sự Thomas Windom – cấp phó của ông Smith – vì từ chối trả lời đầy đủ chất vấn. Ông Windom – nay là đồng nghiệp tại văn phòng luật của Smith – phủ nhận sai phạm.

Theo biên bản, phe Cộng hòa – đáp ứng yêu cầu của ông Trump “tấn công những người từng tấn công ông” – liên tục chất vấn chi tiết, dường như muốn tìm sơ hở để mở đường cho việc truy tố ngược.

Các nghị sĩ Cộng hòa tập trung vào việc Bộ Tư pháp đã xin trát tòa theo dõi “toll records” để xác định dữ liệu thời gian – địa điểm của các cuộc gọi giữa Tòa Bạch Ốc, đồng minh ông Trump và ít nhất 9 thượng nghị sĩ Mỹ.

Khi được hỏi vì sao cần dữ liệu này và vì sao phải giữ bí mật, ông Smith trả lời: “Để lập ra một dòng thời gian không thể chối cãi trước tòa,” và nhấn mạnh rằng “không nghị sĩ nào là đối tượng bị điều tra hình sự.”

Ông Smith nói ông chỉ điều tra vì chính ông Trump buộc ông phải làm vậy:
“Tôi không chọn những người đó. Chính Tổng thống Trump đã chọn họ”, ám chỉ việc ông Trump gây áp lực để các nghị sĩ trì hoãn hoặc đảo ngược kết quả bầu cử.

Ông cáo buộc Trump và các đồng minh “lợi dụng hỗn loạn và bạo lực ngày 6/1 để thúc đẩy âm mưu phạm tội.”

Khi phe Cộng hòa nói phát biểu của ông Trump sau bầu cử được bảo vệ bởi Tu chính án thứ nhất, ông Smith phản bác:
“Gian lận không được bảo vệ bởi Tu chính án thứ nhất.”

Ông nói thêm:
“Ông Trump có thể tuyên bố, thậm chí tuyên bố sai, rằng ông là người chiến thắng. Nhưng điều ông không thể làm là vi phạm luật liên bang và dựa vào 19 cáo buộc gian lận bầu cử sai sự thật để can thiệp, làm tê liệt một chức năng hợp pháp của chính phủ.”

Nguồn nytimes

Thẩm phán liên bang chặn quyết định của ông Trump hủy bảo vệ khỏi trục xuất đối với di dân

Một thẩm phán liên bang tại San Francisco hôm thứ Tư ra phán quyết rằng chính quyền Trump đã làm trái luật khi tìm cách chấm dứt quy chế bảo vệ tạm thời khỏi bị trục xuất (T.P.S.) đối với hàng chục nghìn người đến từ Honduras, Nepal và Nicaragua.

Phán quyết này giáng đòn mạnh vào nỗ lực của Tòa Bạch Ốc nhằm thu hẹp một chương trình nhân đạo lâu đời, vốn cho phép di dân từ các quốc gia đang chìm trong chiến tranh, thiên tai hoặc khủng hoảng tiếp tục sống và làm việc tạm thời tại Mỹ.

Thẩm phán Trina L. Thompson, do Tổng thống Biden bổ nhiệm, kết luận rằng quyết định của Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem đã được “ấn định trước kết quả” và mang động cơ chính trị nhằm nhắm vào chương trình T.P.S.. Bà cho rằng việc hủy bảo vệ hoàn toàn không tính đến các yếu tố thực tế — như thiếu lương thực ở Nepal, tội phạm nghiêm trọng ở Honduras, hay khủng hoảng nhân đạo tại Nicaragua.

Bà Thompson còn cho biết các bên nguyên đơn đã đưa ra lập luận đáng tin rằng việc chấm dứt chương trình mang màu sắc kỳ thị chủng tộc, viện dẫn các phát biểu của ông Trump và bà Noem mô tả di dân là “tội phạm xâm lược nước Mỹ.”

Theo số liệu Quốc hội, hiện có khoảng 50.000 người Honduras, 7.000 người Nepal và 3.000 người Nicaragua đang thuộc diện được bảo vệ T.P.S.

Một trong các nguyên đơn – Jhony Silva, 30 tuổi, người Honduras – nói anh sống tại Mỹ từ năm 3 tuổi và đã mất việc do quy chế bị hủy.

Đây không phải vụ duy nhất: chỉ một ngày trước đó, một tòa án liên bang tại Boston cũng tạm chặn bước đi tương tự của chính quyền Trump với người Nam Sudan.

Tuy vậy, Tối cao Pháp viện trong một số lệnh khẩn cấp trước đó đã cho phép Tòa Bạch Ốc chấm dứt T.P.S. với các nhóm di dân khác — như hơn 300.000 người Venezuela – ngay cả khi các vụ kiện vẫn đang tiếp diễn.

Nguồn nytimes

Trump từ bỏ nỗ lực điều động Vệ binh Quốc gia đến ba thành phố lớn

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Tư tuyên bố ông sẽ tạm thời từ bỏ kế hoạch điều động lực lượng Vệ binh Quốc gia tới Chicago, Los Angeles và Portland, Oregon.

Quyết định được đưa ra sau phán quyết của Tối cao Pháp viện tuần trước, trong đó tòa khẳng định ông Trump không thể triển khai lực lượng đến khu vực Chicago nếu chính quyền bang Illinois phản đối. Trong thông báo, tổng thống không nhắc đến phán quyết nhưng để ngỏ khả năng sẽ tiếp tục triển khai quân trong tương lai.

“Chúng tôi sẽ quay lại, có thể với một hình thức khác mạnh mẽ hơn, khi tội phạm lại bùng lên — chỉ là vấn đề thời gian,” ông viết trên Truth Social.

Tác động thực tế có thể khá hạn chế, bởi tại Portland và Chicago, lực lượng Vệ binh gần như chưa bao giờ có mặt trên đường phố do các vụ kiện liên miên. Tuy nhiên, về mặt chính trị, đây là một bước lùi đáng kể — ít nhất trong thời điểm hiện tại — trong một trong những nỗ lực táo bạo nhất của ông Trump nhằm kiểm nghiệm phạm vi quyền lực của mình.

Lực lượng Vệ binh vẫn được triển khai tại Washington, D.C., New Orleans và Memphis. Nhưng bước rút lui lần này đồng nghĩa Nhà Trắng sẽ không còn cố gắng gửi quân đến những bang có thống đốc phản đối — điều chưa từng xảy ra kể từ thời kỳ phong trào dân quyền.

Ông Trump lần đầu điều động Vệ binh tới Los Angeles hồi tháng Sáu, để đáp trả các cuộc biểu tình phản đối chiến dịch trấn áp nhập cư của chính quyền. Ông cho rằng động thái này — bất chấp phản đối từ Thống đốc Gavin Newsom, đảng Dân chủ — là “cần thiết để lập lại trật tự.” Sau đó, ông triển khai quân tại Washington với lý do tình trạng tội phạm ngoài tầm kiểm soát.

Động thái điều binh của ông Trump đã kéo theo hàng loạt vụ kiện, trong đó lãnh đạo các bang cáo buộc chính quyền liên bang “vượt quyền” và can thiệp vào thẩm quyền truyền thống của các bang trong lĩnh vực trị an. Thông thường, lực lượng Vệ binh chỉ được điều động theo yêu cầu của thống đốc để ứng phó thiên tai hoặc khẩn cấp.

Thị trưởng Chicago Brandon Johnson nói nỗ lực của Nhà Trắng là “không cần thiết và vi hiến,” đồng thời bác bỏ tuyên bố rằng sự hiện diện của quân đội đã giúp giảm tội phạm.

“Chicago đạt mức giảm số vụ giết người thấp nhất trong nhiều thập kỷ nhờ phối hợp giữa cảnh sát, các nhóm can thiệp bạo lực và tổ chức cộng đồng,” ông Johnson khẳng định.

Chicago dự kiến kết thúc năm với mức giảm mạnh trên mọi loại hình tội phạm bạo lực, bao gồm số vụ xả súng giảm 35% và số vụ giết người giảm 30%. Khoảng 300 binh sĩ Vệ binh Illinois đã được kích hoạt nhưng họ chưa từng tham gia tuần tra hay thực thi nhiệm vụ liên quan đến bảo vệ liên bang.

Tại Oregon, 100 thành viên Vệ binh bang vẫn đang ở trong trạng thái “liên bang hóa.” Thống đốc Tina Kotek, Dân chủ, nói văn phòng bà chưa nhận thông báo chính thức rằng số quân này có thể trở về.

“Họ chưa từng được triển khai hợp pháp đến Portland, và chúng tôi cũng không hề cần sự hiện diện của họ,” bà nói. “Nếu Tổng thống Trump cuối cùng đã chọn tuân thủ lệnh tòa và cho quân rút về, thì đó là một chiến thắng lớn đối với Oregon và pháp quyền.”

Tại California, chính quyền Trump đã có dấu hiệu rút lui kể từ sau phán quyết của Tối cao Pháp viện. Và ngay sau tuyên bố của tổng thống, Tòa phúc thẩm Khu vực 9 ra phán quyết buộc Nhà Trắng trả lại quyền kiểm soát hàng trăm binh sĩ Vệ binh California cho Thống đốc Newsom.

“Chúng tôi đã thắng,” phát ngôn viên Izzy Gardon của ông Newsom nói. “Những lời nói của Trump lúc này chẳng khác gì kiểu ‘các người không sa thải được tôi, vì tôi tự nghỉ.’”

Ông Trump không rút quân khỏi những thành phố thuộc bang do đảng Cộng hòa lãnh đạo hoặc khỏi Washington, nơi các vụ kiện chưa ngăn cản quyền triển khai của tổng thống. Thống đốc Louisiana và Tennessee, đều thuộc đảng Cộng hòa, đã hoan nghênh nỗ lực “trấn áp tội phạm” của ông Trump, dù lãnh đạo các thành phố trong hai bang nói số liệu tội phạm thực tế đã giảm từ trước.

Tại New Orleans, Thống đốc Jeff Landry nói khoảng 350 binh sĩ Vệ binh sẽ đến trước thềm năm mới và ở lại ít nhất đến tháng Hai — giai đoạn thành phố đón hàng nghìn du khách mừng Carnival và Mardi Gras. Thời điểm này cũng trùng với một năm sau vụ tấn công khủng bố đêm Giao thừa ở Bourbon Street, khi một người lái xe lao vào đám đông khiến 14 người thiệt mạng.

Tại Memphis, Vệ binh đang hỗ trợ một lực lượng đặc nhiệm liên bang bao gồm hơn chục cơ quan, lực lượng này đã tiến hành hàng trăm vụ bắt giữ. Tuy nhiên, tòa án bang vẫn đang xem xét việc thống đốc Bill Lee gửi quân mà không tham khảo ý kiến lãnh đạo địa phương.

Tại Washington, một tòa phúc thẩm liên bang đã phán quyết lực lượng Vệ binh có thể ở lại thủ đô trong thời gian tòa xem xét tính hợp pháp của việc triển khai. Hội đồng ba thẩm phán viết trong phán quyết dài 30 trang rằng chính quyền nhiều khả năng sẽ thắng vì vị thế pháp lý “đặc thù” của thủ đô.

“Vì Quận Columbia là một đặc khu liên bang do Quốc hội tạo lập, chứ không phải một chủ thể có chủ quyền theo Hiến pháp như 50 bang,” phán quyết nêu, “tổng thống có quyền đặc biệt trong việc huy động Vệ binh tại nơi là trung tâm quyền lực liên bang.”

Tháng 11 vừa qua, ông Trump cho biết sẽ gửi thêm 500 binh sĩ đến Washington, nâng tổng số lên 2.200 người — động thái đáp trả vụ tấn công nhắm vào hai binh sĩ Vệ binh, khiến một người thiệt mạng và một người trọng thương.

Nguồn nytimes

Thư viện lớn nhất của NASA bị đóng cửa giữa làn sóng cắt giảm nhân sự và phòng thí nghiệm

Chính quyền Trump sẽ đóng cửa thư viện nghiên cứu lớn nhất của NASA vào thứ Sáu tuần này, một cơ sở lưu trữ hàng chục nghìn đầu sách, tài liệu và tạp chí khoa học – trong đó nhiều ấn phẩm chưa được số hóa và không thể tìm thấy ở nơi nào khác.

Người phát ngôn NASA Jacob Richmond cho biết trong vòng 60 ngày tới, cơ quan này sẽ rà soát toàn bộ tài liệu của thư viện; một phần sẽ được chuyển vào kho lưu trữ của chính phủ, phần còn lại sẽ bị loại bỏ.

“Quy trình này là phương thức tiêu chuẩn mà các cơ quan liên bang sử dụng để xử lý tài sản thuộc sở hữu liên bang,” ông Richmond nói.

Việc đóng cửa thư viện tại Trung tâm Bay Không gian Goddard của NASA ở Greenbelt, bang Maryland, là một phần trong đợt tái cơ cấu quy mô lớn dưới thời chính quyền Trump, bao gồm việc đóng 13 tòa nhà và hơn 100 phòng thí nghiệm khoa học – kỹ thuật trên khuôn viên rộng 1.270 mẫu Anh từ nay đến tháng 3 năm 2026.

“Đây là một cuộc tái cấu trúc, không phải xóa sổ,” nữ phát ngôn viên NASA Bethany Stevens khẳng định. Bà nói, các thay đổi này nằm trong kế hoạch tái tổ chức đã được chuẩn bị từ trước khi chính quyền Trump nhậm chức. Theo bà, việc đóng cửa các cơ sở này sẽ giúp tiết kiệm 10 triệu USD mỗi năm và tránh thêm 63,8 triệu USD chi phí bảo trì bị dồn lại.

Goddard là tổ hợp hàng đầu của Hoa Kỳ về hàng không vũ trụ. Trang web của cơ quan này mô tả đây là “tổ chức quy tụ đội ngũ nhà khoa học, kỹ sư và chuyên gia công nghệ đông đảo nhất, chuyên chế tạo tàu vũ trụ, thiết bị và công nghệ mới để nghiên cứu Trái Đất, Mặt Trời, Hệ Mặt Trời và vũ trụ.”

Các đợt cắt giảm ngân sách, mua đứt hợp đồng và khuyến khích nghỉ hưu sớm – nằm trong nỗ lực cắt giảm chi tiêu liên bang mang tên DOGE của chính quyền Trump hồi đầu năm – đã khiến số lượng nhân viên liên bang và nhà thầu tư nhân tại Goddard giảm từ hơn 10.000 xuống còn 6.600 người.

Việc đóng cửa thư viện lần này nối tiếp một loạt động thái chấm dứt hoạt động bảy thư viện khác của NASA trên khắp nước Mỹ kể từ năm 2022, trong đó có ba thư viện bị đóng trong năm nay. Tính từ tuần tới, chỉ còn ba thư viện – tại Trung tâm Nghiên cứu Glenn ở Cleveland, Trung tâm Nghiên cứu Ames ở Mountain View (California) và Phòng Thí nghiệm Sức đẩy Phản lực (JPL) ở Pasadena, California – tiếp tục mở cửa.

Kế hoạch tổng thể năm 2022 kêu gọi sáp nhập và phá dỡ một số cơ sở tại Goddard, đồng thời xây dựng một số tòa nhà mới. Bà Stevens cho biết các tòa nhà bị đóng vì đã xuống cấp, lạc hậu hoặc không còn đảm bảo an toàn.

Nhân viên Goddard, công đoàn và các nghị sĩ Dân chủ của bang Maryland cho rằng chính quyền Trump đã thúc ép các đợt đóng cửa diễn ra vội vã, thiếu kế hoạch trong thời gian chính phủ liên bang vừa trải qua một đợt “shutdown”, khi rất ít người có mặt tại khuôn viên ở Maryland, và rằng hiện chưa có kế hoạch xây dựng cơ sở mới.

Theo một thông báo đăng trên trang web của Hiệp hội Kỹ sư, Nhà khoa học và Kỹ thuật viên Goddard – công đoàn đại diện cho người lao động tại đây – nhiều thiết bị chuyên dụng và hệ thống điện tử được thiết kế để thử nghiệm tàu vũ trụ đã bị tháo dỡ và vứt bỏ.

“Trong suốt năm qua, chính quyền Trump liên tục tấn công NASA Goddard và lực lượng lao động ở đây, đe dọa nỗ lực chinh phục không gian, làm sâu sắc hiểu biết của chúng ta về Trái Đất và thúc đẩy các tiến bộ công nghệ giúp nền kinh tế vững mạnh hơn, đất nước an toàn hơn,” Thượng nghị sĩ Chris Van Hollen, Dân chủ bang Maryland, lên tiếng. “Những thông tin về việc đóng cửa các cơ sở tại Goddard thực sự đáng lo ngại – tôi sẽ tiếp tục đấu tranh chống lại mọi động thái làm xói mòn sứ mệnh cốt lõi của Goddard.”

Một buổi tham quan mở cửa năm 2017 tại thư viện, nơi đã giành được Giải thưởng Thư viện Liên bang của năm vào năm trước đó.Tín dụng…Trung tâm Goddard của NASA

Sau ngày thứ Sáu, những nhân viên cần hỗ trợ tra cứu có thể sử dụng dịch vụ số “Hỏi Thủ thư” (Ask a Librarian) hoặc mượn sách qua dịch vụ liên thư viện từ các thư viện thuộc cơ quan liên bang khác, ông Richmond cho biết.

Dave Williams, một nhà khoa học hành tinh đã rời Goddard trong chương trình nghỉ hưu sớm năm nay, nói rằng thư viện là nguồn tài nguyên không thể thiếu cho các kỹ sư khi lên kế hoạch những chuyến thám hiểm Mặt Trăng và xa hơn nữa. Các nhà nghiên cứu bên ngoài không làm việc cho Goddard cũng có thể sử dụng thư viện và tiếp cận kho tư liệu này.

Trong số đó có nhiều cuốn sách của các nhà khoa học tên lửa Liên Xô mô tả các sứ mệnh trong thập niên 1960 và 1970, cùng thông tin về các thí nghiệm trên những chuyến bay của NASA trong giai đoạn hoàng kim của thám hiểm không gian có người lái.

Trong hơn ba thập niên, ông Williams đã tuyển chọn và hệ thống hóa những thông tin chỉ có thể tìm thấy tại thư viện, rồi đưa lên kho dữ liệu trực tuyến. Bằng cách dành hàng giờ đọc lại các bài báo cũ trên tạp chí Journal of Spacecraft and Rockets, chẳng hạn, ông có thể giải mã những dữ liệu thô từ các thí nghiệm trên các sứ mệnh Apollo.

“Không thể đơn giản là lên mạng là có được những thứ này,” ông Williams – nguyên Giám đốc Kho Lưu trữ Điều phối Dữ liệu Khoa học Không gian của NASA – nói. Ông cho biết nhiều tư liệu cũ chưa từng được số hóa, trong khi những tạp chí và giáo trình khoa học – kỹ thuật mới hơn lại nằm sau các bức tường thu phí bản quyền số, khiến việc truy cập từ bên ngoài thư viện trở nên khó khăn hơn nhiều.

Một trong những người sử dụng thư viện thường xuyên là Santiago Gassó, nhà khoa học khí quyển. Khi muốn tìm hiểu về lý thuyết hỗn loạn (chaos theory), ông đến thư viện Goddard, lấy những giáo trình cũ từ kệ và ngồi xuống đọc. Ông nói mình rất thích không gian yên tĩnh và những ô cửa kính từ sàn tới trần ở đây.

“Tôi trở nên cực kỳ sáng tạo mỗi khi tới đó,” ông nói. “Không gì giống cảm giác bước tới một kệ sách, chọn một cuốn, rồi nhìn thấy cuốn ở ngay cạnh nó. Bạn cứ thế mà lần mò, khám phá.”

Kho Lưu trữ Điều phối Dữ liệu Khoa học Không gian đã ngoại tuyến trong vài tháng qua. Với việc không thể truy cập kho dữ liệu này và thư viện sắp đóng cửa, NASA đang đánh mất cả lịch sử lẫn nguồn thông tin sống còn cho các sứ mệnh không gian tương lai, theo ông Williams và nhiều nhà khoa học khác.

“Không phải là chúng ta bây giờ thông minh hơn ngày xưa,” ông Williams nói. “Vẫn là con người đó, và họ vẫn có thể mắc những sai lầm như cũ. Nếu đánh mất lịch sử, chúng ta sẽ lặp lại những sai lầm ấy.”

Công đoàn đại diện nhân viên Goddard cho biết các nhà nghiên cứu thời gian qua đã không thể truy cập các tạp chí khoa học điện tử mà họ cần cho công việc.

Tòa nhà 21 trong khuôn viên Greenbelt – nơi đặt thư viện, căng tin và nhiều văn phòng – sẽ bị đóng vĩnh viễn vào thứ Sáu. Điều đó có nghĩa là cùng với nguồn tư liệu nghiên cứu, các nhân viên NASA cũng mất đi một không gian gặp gỡ, nơi các kỹ sư, nhà khoa học và kỹ thuật viên thường tụ tập trao đổi, cộng tác ngoài phạm vi phòng thí nghiệm.

Trung tâm Bay Không gian Goddard, thành lập năm 1959, có một lịch sử lừng lẫy. Kính viễn vọng không gian Hubble và James Webb được thiết kế, chế tạo trong những “phòng sạch” khổng lồ tại khuôn viên Greenbelt. Cũng tại đây, NASA đã xây dựng Kính viễn vọng Không gian Nancy Grace Roman thế hệ mới trị giá 4 tỉ USD, dự kiến phóng lên quỹ đạo vào năm 2027 – dù ngân sách đề xuất của chính quyền Trump đang đòi cắt toàn bộ kinh phí cho dự án này.

Các nhà khoa học và kỹ sư tại Goddard đã thiết kế, chế tạo những tàu thăm dò Mặt Trời, tiểu hành tinh và bầu khí quyển sao Hỏa. Họ cũng xây dựng một hệ thống vệ tinh theo dõi những biến đổi trong khí quyển, lớp băng, đại dương và bề mặt đất liền của Trái Đất – nguồn dữ liệu thiết yếu cho nghiên cứu khoa học và ứng phó thiên tai. Những sứ mệnh tương lai đang được ấp ủ tại Goddard bao gồm tàu thăm dò sao Kim, mặt trăng Titan của sao Thổ và một kính viễn vọng mới để tìm kiếm các hành tinh có khả năng tồn tại sự sống trong vũ trụ sâu xa.

Trong bản đề nghị ngân sách gửi Quốc hội hồi tháng 6, chính quyền Trump đề xuất cắt gần 25% ngân sách NASA, làm dậy sóng làn sóng phản đối công khai bằng một bức thư ngỏ có chữ ký của hàng trăm nhân viên cơ quan này. Khối khoa học của NASA – bao gồm các chương trình khí hậu và khoa học Trái Đất, các sứ mệnh trong Hệ Mặt Trời và thiên văn học – sẽ phải chịu mức cắt giảm tới 47%, từ 7,3 tỉ USD xuống còn 3,9 tỉ USD.

Theo kế hoạch, 19 sứ mệnh khoa học đang hoạt động – trong đó có Đài quan sát tia X Chandra, tàu Juno tại sao Mộc và hai vệ tinh Orbiting Carbon Observatory chuyên đo nồng độ khí CO₂ gây ấm lên toàn cầu – sẽ bị “tắt máy”.

Ông Williams cảnh báo: “Nếu chúng ta tiếp tục phá bỏ hạ tầng khoa học và chôn vùi ký ức của chính mình như thế này, cái giá phải trả trong tương lai sẽ không chỉ là vài tòa nhà hay vài giá sách – mà là cả năng lực khám phá của nước Mỹ.”

Nguồn nytimes

Trump phủ quyết hai dự luật, dấy lên cáo buộc trả đũa chính trị

Tuần này, Tổng thống Donald Trump ban hành hai quyền phủ quyết đầu tiên trong nhiệm kỳ thứ hai, chặn đứng các dự luật đã được Quốc hội thông qua với sự ủng hộ lưỡng đảng, và ngay lập tức đối diện chỉ trích rằng đây là một bước đi mới trong chiến dịch trả đũa của ông.

Hai dự luật bị phủ quyết nhằm tài trợ cho một tuyến đường ống dẫn nước tại khu vực đông nam Colorado, đồng thời mở rộng vùng đất được dành riêng cho bộ tộc Miccosukee tại Florida và giao Bộ Nội vụ trách nhiệm hỗ trợ giảm thiểu nguy cơ ngập lụt tại đây.

Trong các thông điệp gửi Quốc hội công bố ngày thứ Ba, ông Trump nói rằng ông ngăn chặn các dự luật để “bảo vệ tiền thuế của người dân.” Tuy nhiên, giới lập pháp cho rằng tổng thống đã mang mâu thuẫn chính trị vào quyết sách, khi ông vốn có nhiều bất đồng với bộ tộc Miccosukee và tiểu bang Colorado. Kể từ đầu nhiệm kỳ hai, ông Trump liên tục triển khai chiến dịch trả đũa nhắm vào đối thủ chính trị, các hãng luật, đại học và cả những cá nhân cụ thể.

Tại Florida, ông Trump ám chỉ việc phủ quyết nhằm mở rộng vùng đất của bộ tộc Miccosukee có liên quan đến việc họ phản đối chương trình nhập cư của ông. Bộ tộc này từng tham gia một vụ kiện tìm cách chặn dự án xây dựng trung tâm giam giữ người nhập cư trong vùng Everglades, nơi được mệnh danh là “Alcatraz Cá Sấu.” Còn tại Colorado, ông Trump liên tục công kích giới lãnh đạo tiểu bang sau khi cựu quan chức bầu cử Tina Peters bị kết án vì can thiệp bầu cử năm 2020.

“Bất chấp việc liên tục tìm kiếm ngân sách và sự ưu đãi từ chính phủ liên bang, bộ tộc Miccosukee lại tích cực gây cản trở các chính sách nhập cư hợp lý mà người dân Mỹ đã dứt khoát lựa chọn khi tôi được bầu,” ông Trump viết trong thông điệp gửi Quốc hội. “Chính quyền của tôi kiên quyết ngăn chặn việc tiền thuế của người dân tài trợ cho các dự án mang tính đặc lợi, đặc biệt với các nhóm đi ngược chủ trương trục xuất tội phạm nhập cư trái phép.”

Cả hai dự luật đều được Quốc hội thông qua bằng hình thức biểu quyết bằng lời — phản ánh mức ủng hộ mạnh mẽ của cả hai đảng — và điều này cho thấy giới lập pháp có thể tìm cách đảo ngược quyết định phủ quyết, vốn đòi hỏi đa số hai phần ba lưỡng viện. Trong nhiệm kỳ đầu, ông Trump từng phủ quyết 10 dự luật, trong đó có một dự luật chính sách quốc phòng năm 2021 bị Quốc hội lật ngược.

Dự luật cho Colorado — do Hạ nghị sĩ Lauren Boebert, Cộng hòa – Colorado bảo trợ — nhằm hỗ trợ cộng đồng địa phương chi trả cho tuyến đường ống nước Arkansas Valley Conduit.

“Đủ rồi,” ông Trump viết. “Chính quyền của tôi cam kết ngăn chặn việc tiền thuế người dân bị chi tiêu vào những chính sách đắt đỏ và không đáng tin cậy.”

Bà Boebert phản pháo mạnh mẽ, cáo buộc tổng thống “tước đi nguồn nước sạch của 50.000 cư dân tại Đông Nam Colorado.”

“Tôi thực lòng hy vọng quyền phủ quyết này không liên quan đến việc trả đũa chính trị chỉ vì tôi kêu gọi chống tham nhũng và yêu cầu minh bạch,” bà nói.

Boebert là một tiếng nói nổi bật thúc đẩy công bố hồ sơ Epstein, khiến Tòa Bạch Ốc khó chịu. Trong những tuần gần đây, tổng thống cũng công kích lãnh đạo Colorado về vụ xét xử Peters. Bà này bị kết tội can thiệp vào máy kiểm phiếu với nỗ lực chứng minh những cáo buộc gian lận bầu cử — vốn vô căn cứ — nhằm chống lại kết quả năm 2020. Ông Trump đã hứa sẽ ân xá, dù giới chức Colorado nhấn mạnh ông không có thẩm quyền đối với án tiểu bang.

“Đây không phải là điều hành đất nước,” Thượng nghị sĩ Michael Bennet, Dân chủ – Colorado, viết trên X về quyền phủ quyết. “Đây là một chuyến lưu diễn trả thù.”

Nguồn nytimes

Tòa Bạch Ốc dậy sóng vì một video lan truyền – Quan hệ cộng sinh giữa chính quyền Trump và “nhà báo công dân”

Một video dài 43 phút được đăng tải trong tuần qua, tự nhận “vạch trần” gian lận quy mô lớn tại các cơ sở chăm sóc trẻ em do người Somalia điều hành ở Minnesota, đã thu hút hàng triệu lượt xem. Nhưng điều gây chú ý hơn chính là chuỗi phản ứng dây chuyền cho thấy mối tương tác chặt chẽ giữa chính quyền Trump và những người tự gọi mình là “nhà báo công dân”.

Đoạn video được đăng lên X và YouTube ngay sau lễ Giáng sinh bởi Nick Shirley, 23 tuổi, người hai năm qua nổi lên với những nội dung lan truyền gắn chặt với các chủ trương MAGA. Trong video, anh xuất hiện cùng một người đàn ông chỉ được giới thiệu là David – người tuyên bố đã phát hiện “gian lận tệ hại hơn bất cứ nơi nào trong lịch sử.”

Người này khẳng định đã xác định hàng chục trung tâm chăm sóc trẻ và trung tâm trị liệu tự kỷ đang nhận hàng triệu USD ngân sách tiểu bang mà “không hề chăm sóc bất kỳ đứa trẻ nào.”

New York Times không thể xác minh các cáo buộc trong video. Báo chí chính thống nhiều năm qua đã đưa tin về các vụ gian lận phúc lợi xã hội ở Minnesota, trong đó có một bài viết 2.200 từ của chính The Times hồi tháng trước. Nhưng video của Shirley lại chạm đúng “huyệt” dư luận, được Fox News và nhiều lãnh đạo Cộng hòa ca ngợi. Phó tổng thống JD Vance đăng trên X: “Chàng trai này làm báo hữu ích hơn tất cả những người thắng giải Pulitzer 2024.”

Phản ứng dây chuyền – Từ video đến chính sách liên bang

Chỉ vài ngày sau video:

  • Thứ Hai: Bộ An ninh Nội địa mở cuộc điều tra.
  • Thứ Ba: Jim O’Neill, Thứ trưởng Y tế – Dịch vụ Nhân sinh, tuyên bố trên X: chính phủ liên bang “đóng băng toàn bộ chi trả cho dịch vụ chăm sóc trẻ tại Minnesota.”

Phản ứng quy mô lớn này cho thấy cách Tòa Bạch Ốc gieo mầm dư luận, rồi thưởng cho những người tạo ra nội dung có lợi về mặt chính trị – bất kể nội dung đó có mới, có chính xác hay không.

Những YouTuber và livestreamer cánh hữu như Shirley rong ruổi khắp nước Mỹ – và đôi khi ra nước ngoài – chỉ bằng điện thoại, săn tìm hình ảnh “có giá trị kích hoạt” trong đời sống chính trị. Họ thường khai thác những chủ đề đã tồn tại nhiều tháng, thậm chí nhiều năm, nhưng lại dễ dàng thổi bùng phẫn nộ mạng xã hội – từ đó tạo ra phản ứng chính sách.

“Đó là kiểu ‘gãi lưng cho nhau’,” Darren L. Linvill, chuyên gia truyền thông của Đại học Clemson, nói. “Mỗi bên đều có lợi ích chính trị và đang cùng hướng đến một mục tiêu.”

Quy trình lặp lại: nội dung – mạng xã hội – chính sách – vinh danh

Hai năm qua, các nhà sáng tạo nội dung ủng hộ Trump:

  • Ghi hình biểu tình, bão lũ, các cuộc đột kích di trú
  • Diễu hành cùng nhóm chống Hồi giáo
  • Tháp tùng cơ quan di trú trong các chiến dịch truy quét

Một ví dụ điển hình:
Cuối tháng 9, Tổng thống Trump tuyên bố trên Truth Social sẽ điều “mọi lực lượng cần thiết” đến “Portland bị chiến tranh tàn phá.” Nick Sortor – livestreamer nổi tiếng – lập tức bay đến Oregon tường thuật. Sau khi bị bắt vì cáo buộc gây rối, ông được Tổng chưởng lý Pam Bondi đích thân gọi điện báo rằng bà đã mở điều tra dân quyền chống cảnh sát Portland. Chỉ vài ngày sau, Sortor được đi tuần với Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem, rồi được mời vào Tòa Bạch Ốc cùng nhóm nội dung khác – nơi Trump ca ngợi họ là “những người yêu nước dũng cảm” và cân nhắc trao huân chương danh dự.

Nick Shirley cũng có mặt trong sự kiện đó.

Từ YouTuber thích “prank” đến người định hình dư luận quốc gia

Shirley lớn lên ở ngoại ô Salt Lake City, từng làm video đùa nghịch – lẻn vào sự kiện, nhảy từ chỗ nguy hiểm – rồi dừng hoạt động khi đi truyền giáo tại Chile. Khi trở về Mỹ cuối 2023, anh đổi hướng sang nội dung chính trị: nhập cư, biểu tình Gaza trong khuôn viên đại học, L.G.B.T.Q. Và chỉ trong sáu tháng, anh vượt 100.000 người theo dõi.

Anh đi biên giới Mexico, rồi tới El Salvador quay cảnh trong nhà tù CECOT. Ở Springfield, Ohio, anh khuếch đại tin đồn sai sự thật – do Trump đưa ra – rằng người Haiti “ăn chó mèo.”

Nhưng Somalia – Minnesota mới là “mỏ vàng” lan truyền. Sau khi Trump trong một cuộc họp nội các được truyền hình tháng này gọi cộng đồng Somalia là “rác rưởi” đã “rút ruột người nộp thuế,” Shirley ngay lập tức quay lại Minnesota.

Video mới nhất – dường như quay ngày 17/12 quanh Minneapolis – cho thấy anh gõ cửa hàng loạt cơ sở chăm sóc và trị liệu. Không thấy trẻ em, anh cáo buộc gian lận và tuyên bố “đã tự mình phát hiện 110 triệu USD thất thoát.”

Các công tố viên Minnesota xác nhận hệ thống phúc lợi từng bị gian lận lớn – 98 bị cáo, tổng thiệt hại có thể trên 9 tỷ USD, hầu hết người Somalia. Nhưng các địa điểm trong video không nằm trong bất kỳ cáo trạng nào.

Cơ quan bang cho biết một địa điểm – Mako Childcare Center – thực tế đã đóng cửa ba năm. Một cơ sở khác – Quality Learning Center – từng có sai phạm về an toàn và hồ sơ nhưng không liên quan đến gian lận.

“Chúng tôi không biết trẻ em có hay không tại thời điểm quay video,” cơ quan bang nói. “Các đợt thanh tra không báo trước đều ghi nhận có trẻ em.”

Từ video sang điều tra liên bang – và… tiền điện tử

Đoạn video đầy đủ thu hút hơn 128 triệu lượt xem. Kristi Noem tuyên bố “điều tra quy mô lớn đang diễn ra tại Minneapolis.” Kash Patel – Giám đốc FBI – viết: “Chúng tôi sẽ lần theo dòng tiền và bảo vệ trẻ em.”

Phát ngôn viên Tòa Bạch Ốc Abigail Jackson cho biết “cả nước nên biết ơn Shirley vì đã soi sáng vấn đề – truyền thông di sản nên học hỏi.” (Trong khi thực tế, báo chí Minnesota – Star Tribune, Minnesota Reformer, Sahan Journal, MPR… – đã theo dõi vấn đề nhiều năm.)

Trump chỉ thực sự chú ý đến chủ đề này sau khi City Journal – một tạp chí bảo thủ – tuyên bố chưa được kiểm chứng rằng tiền gian lận là nguồn tài trợ lớn cho Al Shabab.

Theo Renee DiResta – chuyên gia nghiên cứu truyền thông – câu chuyện của Shirley “hội tụ mọi yếu tố mà chính quyền và các influencer ưa thích: gian lận – nhập cư – Hồi giáo – sắc tộc – và một bang xanh do ứng viên phó tổng thống Dân chủ (Thống đốc Tim Walz) điều hành.”

Nhờ sự lan truyền này, Shirley đã tăng 170.000 lượt theo dõi chỉ trong một tuần, vượt 1,25 triệu. Sau khi Andrew Tate hỏi cách quyên góp, Shirley đăng địa chỉ ví tiền điện tử. Anh cũng nhiều lần kêu gọi truy tố Thống đốc Walz.

Đêm thứ Hai, Anthony Rubin – một người sáng tạo nội dung khác ủng hộ Trump – đăng video gõ cửa một cơ sở trông trẻ ở Columbus, Ohio mà anh nói “có liên hệ với cộng đồng Somalia.” Không ai trả lời.

“Chúng tôi chỉ mới bắt đầu,” anh nói.

Một video lan truyền – Và bài học về quyền lực mới trong kỷ nguyên truyền thông

Nội dung không được xác minh. Kết luận còn bị tranh cãi. Nhưng một video – quay bằng iPhone, dựng đơn giản – lại kéo theo điều tra liên bang, đóng băng ngân sách phúc lợi, và gây rung chuyển chính trường Minnesota.

Trong kỷ nguyên mà truyền thông chính thống bị gạt sang lề và “nhà báo công dân” được Tòa Bạch Ốc vinh danh, câu hỏi đặt ra không còn là:
“Thông tin có đúng không?”
mà là:
“Ai có thể biến nó thành vũ khí trước khi sự thật kịp lên tiếng?”

Nguồn nytimes

Lục soát điện thoại tại biên giới Mỹ gia tăng – Cách bảo vệ quyền riêng tư của bạn

Tháng Ba vừa qua, một nhà khoa học Pháp bị từ chối nhập cảnh sau khi nhân viên biên phòng Mỹ kiểm tra điện thoại của ông. Phía Pháp phản ứng gay gắt, cho rằng quyết định này bắt nguồn từ các tin nhắn có nội dung bình luận về chính sách của Tổng thống Trump. Mỹ bác bỏ cáo buộc động cơ chính trị, nhưng sự việc khiến nhiều du khách đặt câu hỏi cấp bách: Những cuộc khám xét như vậy có hợp pháp không?

Câu trả lời ngắn gọn: có. Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ (C.B.P.) có quyền rộng rãi trong việc kiểm tra điện thoại, máy tính xách tay và các thiết bị điện tử của du khách dựa trên một ngoại lệ đối với Tu chính án thứ Tư – điều khoản bảo vệ chống lại việc khám xét không có lệnh.

C.B.P. đã thực hiện 55.318 cuộc khám xét thiết bị điện tử tại các cửa khẩu trong năm tài khóa 2025 – tăng so với hai năm trước, nhưng chỉ chiếm 0,01% trong tổng gần 420 triệu lượt người xuất – nhập cảnh bằng đường hàng không, đường bộ và đường biển.

“Các cuộc kiểm tra được tiến hành nhằm phát hiện tài liệu số phi pháp, nội dung liên quan khủng bố và thông tin cần thiết cho việc đánh giá tư cách nhập cảnh – tất cả đều đóng vai trò quan trọng đối với an ninh quốc gia,” Jessica Turner, người phát ngôn C.B.P., cho biết.

Tuy vậy, ngày càng nhiều du khách báo cáo rằng họ bị chất vấn về các nội dung trực tuyến được bảo vệ bởi luật pháp – bao gồm phát ngôn chính trị – khi vượt biên giới.

Không phải mọi du khách đều có quyền riêng tư kỹ thuật số như nhau. Quốc tịch, tình trạng di trú và địa điểm nhập cảnh là những yếu tố quyết định quyền lợi. Trong ba năm qua, phần lớn thiết bị bị khám xét thuộc về người không phải công dân Mỹ; tỷ lệ thiết bị của công dân Mỹ bị khám xét tăng từ 21% lên khoảng 25%.

Nhân viên biên phòng có thể làm gì?

Tôi có buộc phải mở khóa thiết bị?

  • Nhân viên C.B.P. có thể yêu cầu bạn mở thiết bị vì bất cứ lý do gì.
  • Nếu bạn là công dân Mỹ hoặc thường trú nhân, họ buộc phải cho bạn nhập cảnh ngay cả khi bạn từ chối mở khóa – nhưng họ có quyền tịch thu thiết bị trong 5 ngày hoặc lâu hơn.
  • Với du khách không có quyền cư trú, quyết định thường mang tính thực tế: nếu từ chối mở khóa, bạn có thể bị buộc quay về nơi xuất phát.

Trong các trường hợp hiếm, C.B.P. có thể tiến hành khám xét nâng cao (forensic) – sao chép toàn bộ dữ liệu thiết bị sang máy chủ chính phủ để phân tích, kể cả khôi phục dữ liệu đã xóa.

Quyền của bạn ở mỗi nơi có giống nhau?

Không hoàn toàn. Các tòa án liên bang đặt ra một “tấm bản đồ” pháp lý chắp vá:

  • 18 bang – bao gồm California, Massachusetts, Virginia: phải có “nghi ngờ hợp lý” để khám xét nâng cao.
  • 10 bang – như Florida, Georgia: không yêu cầu nghi ngờ hợp lý.
  • Các bang khác – như New York, New Jersey, Texas: chưa có quy tắc rõ ràng.

Để thống nhất thực thi, C.B.P. quy định rằng mọi cuộc khám xét nâng cao đều phải có “nghi ngờ hợp lý”, nhưng vẫn có ngoại lệ nếu liên quan “nguy cơ an ninh quốc gia”.

Làm sao để bảo vệ dữ liệu?

Các biện pháp được chuyên gia khuyến nghị:

  • Đặt mật khẩu mạnh – sử dụng chuỗi ký tự dài và phức tạp; nếu dùng mã số, chọn dãy dài hơn.
  • Cập nhật hệ điều hành – phiên bản bảo mật mới giúp giảm khả năng bị truy cập trái phép.
  • Mang theo điện thoại thứ hai – để thiết bị chứa dữ liệu nhạy cảm ở nhà.
  • Tắt nguồn trước khi qua cửa khẩu – mã hóa toàn bộ dữ liệu, đồng thời vô hiệu hóa mở khóa bằng khuôn mặt/vân tay khi bật lại.
  • Chuyển sang chế độ máy bay – C.B.P. chỉ được lục soát dữ liệu lưu trực tiếp trên thiết bị, không được truy cập dữ liệu chỉ lưu trên đám mây.
  • Sao lưu lên cloud và xóa thiết bị trước khi nhập cảnh – có thể khôi phục lại sau.
  • Mang bản in của vé điện tử hoặc lịch trình – phòng trường hợp không truy cập được điện thoại.
  • Nếu thiết bị bị thu giữ, hãy yêu cầu biên lai – để biết ai phụ trách vụ việc và cách liên hệ.
  • Sau khi nhận lại thiết bị – hãy đổi mật khẩu ngay.

Việc lục soát thiết bị đang ngày càng trở thành yếu tố mà du khách phải cân nhắc như hành lý hay thủ tục nhập cảnh. Và trong kỷ nguyên mà dữ liệu số phản ánh cả đời sống cá nhân, câu hỏi quan trọng nhất có thể không phải “Ai có thể xem?”, mà là “Bạn sẵn sàng đánh đổi điều gì để bảo vệ nó?”.

Nguồn nytimes

Bộ Tư pháp Mỹ đang rà soát 5,2 triệu trang tài liệu trong hồ sơ Epstein

Bộ Tư pháp Mỹ đang tìm cách huy động khoảng 400 luật sư nhằm rà soát xấp xỉ 5,2 triệu trang tài liệu thuộc hồ sơ Epstein – nỗ lực thu hút sự tham gia của các công tố viên chuyên trách an ninh quốc gia, các vụ án hình sự, cũng như luật sư từ các văn phòng công tố liên bang tại New York và Florida, theo các nguồn tin am hiểu vấn đề.

Con số này cho thấy mức độ chính xác, đồng thời bật lên quy mô có thể lớn hơn nhiều so với các ước tính mà Bộ Tư pháp từng công bố.

Quốc hội đã yêu cầu Bộ Tư pháp công bố toàn bộ hồ sơ liên quan đến các cuộc điều tra đối với Jeffrey Epstein – tội phạm tình dục từng bị kết án – trước ngày 19/12. Đến thời điểm đó, bộ mới chỉ công bố khoảng 100.000 trang, đồng thời cho biết trong những ngày tiếp theo rằng vẫn còn ít nhất một triệu tài liệu cần được rà soát.

Từ cuối tháng 11, bộ đã điều động gần 200 luật sư thuộc ban an ninh quốc gia để xem xét, loại bỏ thông tin liên quan đến nạn nhân và bất kỳ nội dung nào có thể làm ảnh hưởng đến các cuộc điều tra đang tiến hành hoặc gây nguy hại đến an ninh quốc gia. Hiện nay, các quan chức Bộ Tư pháp thông báo với nhân viên nội bộ rằng họ cần thêm lực lượng để hoàn thành nhiệm vụ.

Một nguồn tin cho biết việc rà soát dự kiến kéo dài ít nhất đến ngày 20/1. Trước đó, chính quyền Trump phải hứng chỉ trích từ phe Dân chủ và một số nghị sĩ Cộng hòa khi dường như vi phạm thời hạn công bố tài liệu theo luật.

Bộ Tư pháp lên tiếng bảo vệ cách xử lý vụ việc: “Chúng tôi có các luật sư làm việc suốt ngày đêm để tiến hành những biên tập phù hợp nhằm bảo vệ nạn nhân, và sẽ công bố các tài liệu ngay khi có thể,” bộ đăng tải trên mạng xã hội.

Tuy nhiên, việc công bố mới chỉ là một phần rất nhỏ của tổng số tài liệu càng khiến quá trình này thêm rối ren. Sau đợt công bố đầu tiên vào 19/12, một số bức ảnh đã bị gỡ khỏi kho tài liệu trực tuyến do lo ngại chúng có thể chứa thông tin liên quan đến nạn nhân.

Một hình ảnh từng cho thấy chiếc tủ có ngăn kéo mở, bên trong là các bức ảnh khác – bao gồm ít nhất một tấm chụp ông Trump. Phó Tổng chưởng lý Todd Blanche cho biết việc gỡ ảnh không phải nhằm bảo vệ tổng thống, mà do lo ngại ảnh có thể chứa thông tin về nạn nhân. Sau đó, hình ảnh này đã được khôi phục trở lại trong bộ sưu tập tài liệu công bố.

Nguồn nytimes